De tweejaarlijkse J.R. Bruijn-prijs van de Nederlandse Vereniging voor Zeegeschiedenis gaat naar een studie over het 'Zeeuwse Suriname'. De Amsterdamse historica Suze Zijlstra onderzocht de Nederlandse samenleving in Suriname in de jaren 1667-1682, toen het gewest Zeeland de kolonie in eigendom had. Zij baseerde zich onder meer op de Sailing Letters: Brieven die onderweg van Suriname naar Nederland door Engelsen werden gekaapt en al die tijd in Londen bewaard zijn.
De prijs wordt volgens Zijlstra ook voornamelijk gegeven om studenten te stimuleren in het onderzoek naar zeegeschiedenis, en dan in de meest brede zin van het woord. De student die gewonnen heeft mag uiteindelijk publiceren in het Tijdschrift voor Zeegeschiedenis, over wat de bevindingen zijn.
Zee
Zijlstra legt uit wat Suriname te maken heeft met de zee. Suriname was een kolonie die gesticht werd in de 17e eeuw door de Engelsen en werd in 1667 veroverd door de Nederlanders. De kolonie had te maken met de zee omdat alle producten die er werden verbouwd, zoals suiker, werden vervoerd met schepen.
En alle migranten gingen er ook naar toe met schepen, die ook veel goederen als meubels en kleding meebrachten vanuit het vaderland. ''Dus er was een heel sterke connectie met de zee'', zegt Zijlstra.
Over de periode tussen 1667 en 1682, toen de kolonie werd bezet door Zeeland vertelt de promovenda dat de Nederlanders het erg moeilijk hadden; ze moesten erg wennen aan het klimaat, er waren veel ziektes. De Staten van Zeeland hadden eigenlijk niet veel geld om te investeren. Ze verwachtten grote winsten maar daarvoor moesten de migranten eerst arriveren en zich vestigen. Het komt erop neer dat 'het in feite een kolonie was die heel slecht draaide in het begin', zegt Zijlstra.
Sailing Letters
De bron voor het onderzoek zijn de zogeheten Sailing Letters. Dat zijn brieven die tegenwoordig in een archief in Londen worden bewaard. Deze brieven zijn geschreven in de 17e en 18e eeuw en zijn vanuit de Nederlandse republiek naar de kolonieën verstuurd en andersom. Tijdens oorlogen hadden Engelse schepen toestemming om Nederlandse schepen te veroveren en mee te nemen naar Engeland. Alle goederen aan boord, dus ook brieven en andere post, moesten worden bewaard.
Zeeman
De brieven zijn bijvoorbeeld van een zeeman die aan zijn vrouw schrijft of kinderen die brieven schrijven aan hun ouders. De echt zeldzame brieven zijn die van een paar vrouwen die in Suriname wonen. Het zijn wel overwegend negatieve verhalen vanwege voedseltekort en de ziektes die er heersen.
Avontuur
Mensen gingen naar Suriname vanwege het avontuur en om hun fortuin te maken maar dat 'viel dus vies tegen', aldus Zijlstra. Er zijn wel positieve brieven, van vooral mensen die meldden dat er veel mogelijkheden waren en via het aanprijzen probeerden om investeerders te overtuigen en ook om meer migranten te trekken.
Suze Zijlstra krijgt de prijs voor haar masterscriptie, waarmee zij haar studie geschiedenis aan de Universiteit van Amsterdam afrondde. De uitreiking is op 21 mei in het Zaans Museum in Zaandam. De winnares ontvangt 1000 euro en haar tekst wordt gepubliceerd in het Tijdschrift voor Zeegeschiedenis.













Nieuwe reactie inzenden