Malaria is in Suriname bijna onder controle. Die constatering komt van Hélène Hiwat-van Laar, die het Surinaamse malariaprogramma van de afgelopen vijf jaar onderzocht. Ze promoveerde daarop aan de Wageningen Universiteit.

Alleen de grensstreek met Frans Guyana en onder de goudmijnwerkers in de bosgebieden zijn nog kwetsbaar voor malaria. Suriname bestrijdt de malaria al honderd jaar. In de kustvlakte kwam de ziekte al bijna niet meer voor. Maar in het binnenland nam het aantal malariagevallen zelfs toe.

Opsporing
In 2005 werd een nieuw vijfjarig malariabestrijdingsprogramma gestart en dat blijkt succesvol. Sommige maatregelen klinken simpel: er worden duurzaam geïmpregneerde klamboes aangeboden en de huizen worden bespoten om de muggen uit te roeien. Maar er werd in 2004 ook een nieuw medicijn op basis van artemisine geïntroduceerd en malariabesmettingen worden actief opgespoord.

Uit de effectenstudie blijkt dat sinds 2006 de ziekte in Suriname bijna volledig onder controle gekomen is in de dorpsgemeenschappen. Maar in de mobiele gemeenschappen en onder goudmijnwerkers in het bos vinden er nog besmettingen plaats. "Er zijn veel goudmijners die aan de Franse kant van de grens werken, maar de grens oversteken voor verkoop en voor malariabehandeling."

Intensieve controle
De nieuwe uitdaging voor Suriname is volgens Hiwat dan ook om malaria verder te bestrijden door regionale samenwerking. Ook andere plekken waar goud worden gewonnen zijn lastig te bereiken, maar daar wordt sinds 2009 een nieuw programma uitgevoerd, zegt Hiwat. Ze pleit voor een intensieve controle van die gebieden, omdat de mensen daar snel doortrekken naar andere gebieden. Het doel is om in 2020 malaria helemaal te hebben uitgebannen in Suriname.

Hoewel ze zelf werkt voor het Surinaamse malariaprogramma is haar onderzoek onafhankelijk, aldus Hiwat: "Het is toegepaste wetenschap." Haar onderzoek kan ook waardevol zijn voor andere landen en gebieden waar malaria voorkomt. "Het samengevoegde pakket van methoden en maatregelen kan een voorbeeld zijn voor landen in de regio en in Afrika."