Pidi visa pa bai Hulanda por para bira un aventura total. E turista oropeo promedio no tin mester di visa. Meskos ta konta pa merikanu i oustralianu. Pero si ta di un pais afrikanu òf árabe bo ta bin Hulanda, e or'ei sí bo tin ku kore mustra un pasashi ida i buèlta, un voucher pa komprobá ku bo a reservá kamber di hotèl, òf e karta di invitashon dje empresa ku bo ke bishitá.
Ministerio ulandes pa Asuntunan di Eksterior a formulá regla general pa petishon di visa, pero den práktika ta pone tur sorto di kondishon adishonal. E kondishonnan aki ta varia; dependé dje petishon, persona i nashonalidat. Sa tin turista ku ta haña pidiment'i visa asina kompliká, ku nan ta preferá opta pa un pais sin muchu trámite ni rekisito.
Embahada ulandes
Patrick Amon di 37 aña di edat prosedente di Kosta di Marfil (Wèstafrika) a pèrsití ku e mester bishitá su amigunan na Hulanda, apesar di tur kontratempu. Te awor e no a keda kla ku esei. 'Último biá m'a hera haña visa, pero embahada ulandes a yamámi na telefòn. Den kòmbersashon nan a puntrámi kos ku mi no a konta kune. A buta komo kondishon ku mester tin tantu sèn riba mi kuenta di banko, pero mi no tabatin komprobante.'
Otro biá k'el a purba biaha pa Hulanda tabata djis despues ku a arestá presidente ivoriano Laurent Gbagbo. Algun embahada tabata habrí ainda, entre nan konsulado ulandes. 'Ora ku mi a puntra kua dokumento mi mester tin, nan a rospondémi: subi wèpsait numa. Despues a sera e telefòn.'
Gastu adishonal
Loke mas ta kunsumí esnan ku pidi visa ulandes ta e gastunan envolví. Normalmente un visa ta kosta 60 euro, pero si bo tin purá e or'ei e suma ta bira dòbel òf tripel. E petishon pa bin ku dokumento adishonal ku no ta pará den e reglamentu general pa asuntu di visa tambe ta kunsumí hende.
Testimonio di biaheronan na airopuerto ta demostrá esaki. Esmilin de la Cruz ta bin di República Dominicana. 'Tur kos ta dependé di e tipo di dokumento ku bo mustra nan. Kònsel ta disidí si bo tin mag di bin Hulanda sí òf nò. Mi kier a manda buska mi tata ku mi mama pa nan bin mi kasamentu, pero nan no a laga mi mama drenta pasó e no tabatin un dokumento di entrada i trabou. Mi tata sí.'
Diferensha entre paisnan oropeo
Loke ta simpel pa esun, ta kompliká pa e otro. Promé ku manda petishon, ta bon pa wak e lista kaminda por mira kua pais oropeo tin e porsentahe mas haltu di rechaso. Tin pais ku ta eksigí menos dokumento, pero ku ta rechasá hende mas lihé sí.
Jio Xi Chang di China a pidi visa pa Suisa anto despues el a biaha pa Hulanda. Komo ku Suisa ta kai bou di tratado di Schengen, e por a sigui biaha sin ningun problema p'e otro paisnan dje mes teritorio. E mester a atendé ku yen di trámite di visa sí pa e por a bai Suisa.
Ofensivo
Imad Meniari di Maroko por biaha bai Oropa fásilmente, mirando su situashon profeshonal i finansiero, pero ta e prosedura di petishon di visa ta strob'é. E ta preferá pasa fakansi na Maroko. E ta haña e proseduranan oropeo kompliká i asta ofensivo den algun kaso.
'Último biá ku mi a bai Hulanda, a mandámi bai polis asina mi yega, pa bisa nan ku mi tei atrobe, siendo ku mi a sigui i kumpli ku tur e proseduranan. Esei ta straño, ta ku fakansi mi ta antó atámi tin ku bai polis pa konta nan ku mi tei, mané ta kriminal mi ta.'
Otro tipo di gastu
Loke ta straño ta ku e dokumentonan ta varia di embahada pa embahada, maske ku ta trata di un visa pa pais di Schengen. E kondishonnan pa dokumento ta supos di ta uniforme. Pero asta e gastunan ta varia. Enkambio, un mama israelí ku tres yu por a drenta Hulanda sin ningun problema.
'Visa no tabata mandatorio. Nos ta bin Hulanda i outomátikamente bo ta haña stèmpel den bo pasport. Niun pregunta, nada. Nan a wak nos pasport i esei tabata okei. Nos por a mustra direkshon di estadia na Hulanda, asina ta ku no tabatin problema.'
Pa merikanu tambe sa ta fásil pa drenta Hulanda, segun Maggie i Andrew. 'Ta pasport so nos tabatin mester. Ta masha fásil si bo no ke keda mas ku 90 dia. Bo ta akudí serka duana na Schiphol, that's it.'
No semper ta fásil
Pero no ta semper kos ta bai dje manera ei, asina istoria di un nabegante merikanu a demostrá. 'Biá pasá el a bai sin muchu komplikashon, ma e biá akí a hasi mas pregunta de lo komun. Normalmente bo ta mustra nan bo merchant mariner's document anto ta lagábo sigui bai. E biá akí a wak e dokumento detenidamente, di dilanti te patras pa wak si e ta kumpli k'e kondishonnan stipulá. Esei a dura mas ku normal, mas o menos sinku minüt.'
Un dama sürnam sí tabatin mester di visa, kontrario na su esposo ulandes-sürnam. 'Mi a entregá e papelnan anto a dunámi visa pa un aña. A dura un siman, ku ta e tempu di espera normal. Mi mester a mustra nan un deklarashon di trabou, un dokumento komo prueba di vínkulo ekonómiko i un kopia di transakshon bankario. Komo ku mi mes ta paga mi teket, mi mester a mustra tambe ku mi por gasta 35 euro pa dia.'
Riesgo pa seguridat
Bosero di ministerio pa Asuntunan Eksterior ta konfirmá ku kondishon di visa por varia di persona pa persona. E ta splika ku ora duna visa ta wak si e hende ta purba emigrá ilegalmente, si e ta un riesgo pa órden públiko òf pa seguridat nashonal.
A base djesaki ta pidi dokumento adishonal. Nan por varia segun e pais i asta lokalmente. 'Tin pais kaminda dokumento - i datonan personal - no ta mashá di konfia.'


























Post new comment