Nu Zweden de voorzittershamer van de Europese Unie heeft overgenomen van Tsjechië, wil het land van ABBA en Ikea haar visie van een groenere en schonere wereld op de andere lidstaten overbrengen.

Zweden, bekend om haar uitgestrekte bossen en prachtige kustlijnen, noemt als voorbeeld de klimaattop die eind dit jaar in Kopenhagen wordt gehouden. Daar wil de nieuwe EU-voorzitter de andere landen zo ver krijgen dat de Unie haar handtekening zet onder het verdrag waarmee de Verenigde Naties de opwarming van de aarde tegen wil gaan.

“Terwijl ik hier met u sta te praten, smelten de ijskappen in Groenland en het westen van de Zuidpool en stijgt het zee-niveau”, zei minister-president Frederik Reinfeldt vorige week tegen zijn eigen parlementariërs. “Natuurlijk moeten we samen de economische crisis en de werkloosheid bestrijden, maar we moeten ook samen optrekken tegen de klimaatsverandering.”

Straatfeest
Of het nu om de minister-president gaat, of om studenten, in Zweden lijkt iedereen zich er van bewust dat er wat moet gebeuren om de natuur te redden. Op een Zweeds straatfeest in Berlijn kregen feestgangers, die waren gekomen voor muziek, wodka en Pipi Langkous, vorige week folders uitgereikt over groene technologie en natuurvriendelijk toerisme.

“De Zweden houden van de natuur en hebben altijd voorop gelopen als het om groene technologie gaat”, aldus een actievoerder. Een vrouwelijke muzikante is het met hem eens: “Het is onze taak om de wereld te laten zien hoe het beter kan.”

Duurzame energie
Zweden loopt voorop met het gebruik van duurzame energie en werkt nu aan het terugdringen van de CO2-uitstoot. In 2020 moet die uitstoot 40 procent lager liggen dan in 1990, zegt milieu-minister Andreas Carlgren. “Ik betwijfel of andere Europese landen een dergelijk ambitieus doel hebben”, zei hij vorige week in Brussel.

Ondanks dat de Zweden jaren geleden al investeerden in waterkracht-centrales, is het ‘groene’ imago niet geheel terecht, stelt Frauke Thies van Greenpeace. “Het land blijft achter met het investeren in nieuwe technologiëen, zeker wanneer je Zweden vergelijkt met landen als Duitsland, Spanje en Denemarken.”

Eco-soldaat
Vattenfall, de Zweedse energiereus die zich presenteert als de eco-soldaat van Europa, is zelf ook niet brandschoon. “Het is één van de smerigste bedrijven in Europa. Vattenfall heeft grote koolmijnen in Duitsland en Polen en werkt met nucleaire installaties. Het investeert twee keer zo veel geld in fosiele energie dan in duurzame energie”, zegt Thies.

Toch is Brussel hoopvol dat de Zweden het milieu de komende maanden weer op de kaart zetten. “We moeten streven naar een ambitieuze overeenkomst in Kopenhagen”, aldus Carlgren: “Er is geen succesvol alternatief, geen plan B.”

Energie-vriendelijk
Zweden wil ook meer praktijk-gericht aan de slag, zo moeten de regels voor het isoleren van woningen in Europa milieu-vriendelijker worden. “Daar kan Zweden wel degelijk een verschil maken”, meldt Frauke Thies. “De huizen in Zweden zijn zeer milieu-vriendelijk and ze zouden dat als standaard voor Europa kunnen introduceren.”

Op het straatfeest in Berlijn, dat bedoeld was om het voorzitterschap van Europa te vieren, waren de mensen in elk geval vol vertrouwen in een succesvol verloop. “We kunnen voldoen aan de verwachtingen”, aldus een jonge Zweed. “Wij moeten beslissingen voor de toekomst van de mensheid nemen, die niet gebaseerd zijn op geld. En ik denk dat Zweden dat kan.”

• foto via Flickr: Sweden.se.