Zo'n tweeduizend Nederlanders maken zich in China op voor de langste zonsverduistering van deze eeuw. Op 22 juli verdwijnt de zon 6 minuten en 39 seconden achter de maan. Een totale eclips. En de liefhebber heeft er wel wat voor over om dat moment mee te maken.
 
In delen van China,  India en de Himalaya is een volledige zonsverduistering te zien. In een veel groter gebied is de zon gedeeltelijk verduisterd te zien. Nederland merkt hier helaas niets van. De laatste keer dat wij een totale zonsverduistering mochten meemaken, was in 1999. Slecht weer bedierf toen de intense ervaring.

De echte liefhebbers hebben daarom al maanden geleden een plaatsje op de eerste rij geregeld. Alleen of met een groepsreis naar China bij reisbureaus die brood zien in natuurverschijnselen. Niet alleen Nederlanders maken een omweg voor de eclips. Hotels in de omgeving van Xian, waar het fenomeen goed zichtbaar is, zitten vol. China verwacht tienduizenden extra toeristen naar de regio. Honderden miljoenen mensen zullen het fenomeen kunnen zien, inclusief de Chinezen in de ruim 40 grote steden langs de Yangtze-rivier.
 
Eclipsreizen
Reisbureau Tiara Tours in Breda gespecialiseerd in Azië biedt echte eclipsreizen aan, ingegeven door de vraag. "Plaatsen waar de eclips goed te zien is, liggen soms erg uit de route. Wij proberen er wel te komen", zegt Silvie Sweegers van het reisbureau. Al kan niet aan alle wensen worden voldaan. "Iemand wilde heel specifiek naar een eiland bij Japan waar de eclips het beste te zien zou zijn. Dat is helaas niet gelukt." Zo'n vijftig enthousiastelingen boekten een tiendaagse reis Bejing - Xian - Shanghai. Inclusief zonsverduistering en een bezoek aan het planetarium van de oude keizers. "Sommigen kenden we nog van vorig jaar, van een reis naar de eclips in Novosibirsk", zegt Sweegers.
 
Legendes
Een totale zonsverduistering zorgde vroeger voor veel angst. Het Griekse woord 'eclips' betekent letterlijk 'verdwijnen'. De zon verdwijnt en verlaat de aarde. Het onverwachte verdwijnen en de daaropvolgende duisternis op klaarlichte dag werd gezien als een teken van naderende rampspoed. Volgens een oude Chinese legende at een draak de zon op. Om die te verjagen, maakte de bevolking zoveel mogelijk lawaai. Met de opkomst van de sterrenkunde verdween de angst. Maar het blijft iets bovennatuurlijks. Zelfs voor mensen die van sterrenkunde hun beroep van hebben gemaakt.
 
Verslavend
Wetenschapsjournalist Govert Schilling maakt zijn negende reis naar een totale zonsverduistering. "Het is een magische gebeurtenis. Verslavend en iedere keer spannend. Niet alleen of het weer meezit, maar ook het verschijnsel op zich", vertelt hij vanuit de rammelende bus die hem en zijn reisgezelschap naar een hotel in de omgeving van Chengdu moet brengen. De chauffeur is door de vele wegwerkzaamheden verdwaald.
 
Het Nijmeegse reisbureau SNP Reizen werkt sinds 2001 samen met de wetenschapsjournalist. "Dit jaar hadden we een vierdaagse eclipsreis die mensen konden combineren met een normale Chinareis. Die was heel snel vol", zegt Richard van Eck van het reisbureau. "We werken al een tijdje samen met Govert Schilling en dat gaat prima." SNP hoeft niet veel aan te passen in het reisschema. "Wij komen juist op plekken waar weinig mensen naartoe gaan."
 
Spanning
Het gezelschap is heel divers. Van ervaringsdeskundigen tot groentjes. En voor iedereen is het bijzonder. "Een gedeeltelijke zonsverduistering, zoals we in Nederland wel eens zien, is een heel andere beleving dan een totale eclips", zegt Govert Schilling. "Dit is een fenomeen dat het menselijke overstijgt. Een overweldigende ervaring die ervoor zorgt dat je met niets anders bezig kunt zijn. Ik ken niemand, ook geen astronoom, die na afloop de schouders ophaalt."
 
Schilling noemt twee momenten die altijd voor de spanning zorgen: als het allerlaatste straaltje zonlicht zichtbaar is en de planeten verschijnen. En wanneer - enkele minuten later, als je ogen net gewend zijn aan de duisternis - het eerste zonlicht dat aan de andere kant tevoorschijn komt. De zogenoemde diamentring. "Alsof iemand het lichtknopje aandoet. Een moment van ontlading, gejuich."
 
Mooi weer
De reisbureaus regelen alles, behalve mooi weer. En bewolking wordt wel degelijk een factor. In China heerst de moesson. Vooralsnog waarschuwt het Nationaal Meteorologisch Instituut voor bewolking en regen. Het blijft voor iedereen spannend of de langste zonsverduistering van deze eeuw goed zichtbaar is. Een volgende kans krijgen ze pas in 2027.
 
Thuis kijken
Thuisblijvers kunnen de eclips volgen via een aantal webcams live vanuit China en Japan. Het precieze moment van de verduistering is in Nederland in de nacht van dinsdag op woensdag om 03.15 uur (01.15 uur UTC).

Zonsverduisertering te volgen via webcams:
University of North Dakota toont de eclips in China
Eclipse Live 2009, de zonsverduistering in Japan
CCTV Live, 22 July 2009 (Chinese televisie in het Engels)

Foto diamantring: Luc Viatour, Flickr