De Egyptenaren en Romeinen aten het al, de Portugezen eten het nog steeds als borrelhapje en wij zetten het als sierplant in de achtertuin. De lupine is herontdekt. De Lupineboon als duurzame oplossing voor de voedselcrisis. Mariannen Thieme – fractievoorzitter van de Partij voor de Dieren – tweet over haar kerstdiner: een rollade van soja en lupine is ook heel lekker.

De Chinezen eten hun buikjes inmiddels rond aan ‘Big Macs’. Met de welvaart stijgt de wereldwijde vleesconsumptie de komende decennia met zo’n 65%. Dat levert niet alleen veel te dikke mensen op, het legt ook beslag op 70% van alle agrarische grond, leidt indirect tot ontbossing en is goed voor zo’n 18 procent van alle broeikasgassen. De veehouderij is een van de meest inefficiënte methoden om in onze eiwitbehoefte te voorzien.

Gekke koeienziekte
Jos Hugense, vleesverwerker in Goes, kwam daar in de jaren ‘90 al achter. De gekke koeienziekte zette hem aan het denken. Hij ging op zoek naar plantaardige alternatieven om vlees minder vet te maken en die bleken uiteindelijk nog duurzamer te zijn ook. Nu produceert hij met zijn bedrijf Meatless uit lupinebonen een product dat zelfs qua smaak verdacht veel lijkt op kipfilet.

‘Het blijkt in de markt dat die vleesvervangers die het meeste lijken op vlees toch het meest succesvol zijn. Het is moeilijk om mensen van hun eetgewoonten af te brengen. Daarom werken wij niet alleen met vleesvrije producten maar hebben we ook mix-producten. Daarin is wel wat vlees of vis verwerkt maar er zitten veel meer plantaardige vleesvervangers in dan in normale maaltijden. Dus je laat eigenlijk vleesvrij en vlees naadloos in elkaar overlopen.’

Rookworsten
Inmiddels exporteert Hugense naar het Verenigd Koninkrijk, Duitsland, Scandinavië, Zwitserland, Japan en de Verenigde Staten. Vooral de gemengde producten zoals hamburgers, kroketten en zelfs echte Hollandse rookworsten doen het goed. Door toevoeging van ‘lupinevlees’ zijn ze zo’n 50% minder vet.

Het stemt de ondernemer al heel tevreden. “Lupine is 60 maal minder belastend voor het milieu dan rundvlees.” Hugense is realist en koestert niet de illusie dat zijn product de aanzet zal vormen tot een volledig vleesvrij tijdperk.

Culinaire hoogstandjes
Dat geldt eigenlijk ook voor Marco Westmaas, chef van Hotel Elzenduin ten zuiden van Den Haag. Hij verrast zijn gasten geregeld door het ‘lupinevlees’ te verwerken in culinaire hoogstandjes.
‘Ik vind dat mensen gewoon moeten beseffen dat de euroknallers [heel goedkoop vlees waarmee supermarkten stunten] en de kip niet meer kunnen en dat dit soort producten een hele mooie variant zijn voor de vleeseter. Voor door de bami, door de nasi, voor doordeweeks. En dat je dan een of twee keer per week echt naar de slager gaat voor een heel bijzonder stukje vlees of een mooi stukje vis. Daarvoor is dit eigenlijk.’

Voordelen
Vaste klant bij Marco Westmaas is een ander lid van de Nederlandse ‘lupine-maffia’, landbouwkundig ingenieur Rob van Haren. Nadat hij een stukje ravioli gevuld met lupinevlees heeft weggespoeld met een slok witte wijn, somt hij alle voordelen op van lupinebonen als vleesvervanger.

Lupine bevat zeker zoveel eiwitten als soja. Maar in tegenstelling tot soja dat alleen in de tropen groeit, kan lupine overal worden geteeld. Het gedijt uitstekend op arme, betrekkelijk onvruchtbare zandgrond, zoals in Oost-Europa. Op de rijke Nederlandse klei is lupineteelt niet rendabel.

We lopen achter
‘Nederland loopt voorop in het ontwikkelen van het soort producten dat wij nu eten. Maar ik wil de teelt van lupine ook in Noord-Europa of eigenlijk in heel Europa krijgen. En daarin lopen we gewoon achter op het buitenland. De ontwikkelingen in de Verenigde Staten, Zuid-Amerika en Australië zijn gewoon veel verder. En ik wil dat heel snel inhalen, zodat lupine ook in Europa kan concurreren met die andere gewassen.’

Samen met de organisatie Kiemkracht die zich richt op innovatie in de landbouw, werkt Van Haren nu aan nieuwe lupinerassen die meer opbrengen en beter bestand zijn tegen ziekten. De lupine is ook in Europa terug van weggeweest, als voedsel. Hoe we ook zochten, een kritische noot over lupinezaad konden we niet vinden.

Andes
Ingenieur van Haren wil nog graag een beroep doen op Nederlanders in Latijns-Amerika. Hij is namelijk nog op zoek naar zaadjes van van een bijna uitgestorven lupinesoort die in de Andes groeide, de Kuntii-variant. ‘Die bonen bevatten niet alleen meel voor ‘lupinevlees’ maar ook heel veel olie die je heel goed kan verwerken tot spijsolie of margarine.’

links:

http://www.louisbolk.org/?page=innovatie-artikel

http://www.devegetarischeslager.nl/zoeken?q=lupine&module=search&action=...

http://www.youtube.com/watch?v=2tr_jjs2LKQ