Het Nederlandse consultatiebureau is een uniek fenomeen in Europa. Hier worden zuigelingen, peuters en kleuters in hun ontwikkeling gevolgd door consultatiebureau-artsen en verpleegkundigen. 

De jeugdgezondheidszorg is gericht op het voorkomen of vroegtijdig opsporen van ziektes. In het buitenland gaan kinderen voor de preventieve controles naar een kinderarts. In Nederland behandelt een kinderarts uitsluitend kinderen die iets mankeren.

Gezonde kinderen worden in Nederland vanaf de geboorte tot hun vierde jaar gevaccineerd en onderzocht op het consultatiebureau. Om ziektes, hart -, heup - en oogafwijkingen vroegtijdig op te sporen. Want voorkomen is beter dan genezen. Ook bespaart het medische kosten.

Op het consultatiebureau wordt de motoriek van kinderen bekeken. Als een baby een blokje pakt, is dat een goed teken. De kleintjes worden gewogen en gemeten door jeugdartsen en verpleegkundigen. De deskundigen kijken ook of een kind goed in zijn vel zit en uit wat voor gezin het komt.

Richtlijnen
De Nederlandse overheid heeft richtlijnen opgesteld waar het consultatiebureau op moet letten om kindermishandeling in de kiem te smoren. Tienermoeders, ouders met schulden of ouders die geen Nederlands spreken, krijgen extra aandacht. De hoofdredacteur van Ouders Online waarschuwde dat consultatiebureaus niet moeten doorslaan in de zoektocht naar probleemgezinnen.

Bij het bezoek krijgen alle ouders adviezen over slapen, voeding en de groei van hun kind. De ene ouder vindt die tips praktisch. De andere ouder zit niet op het advies te wachten en verzet zich tegen teveel bemoeizucht.

Donna Knopper komt oorspronkelijk uit Canada. Ze woont inmiddels elf jaar in Nederland, is getrouwd met een Nederlandse man en ze hebben een zoon Jeffrey. Het jongetje is net twee geworden. Donna werkt als docent op een internationale basisschool en heeft veel ervaring met kinderen. Zij is niet erg enthousiast over het Nederlandse systeem en noemt het ‘betuttelend'.

Keuze
"In Canada kies je een kinderarts die bij je past, hier heb je die keuze niet", zegt Donna Knopper. Haar zoon heeft moeite met slapen en Donna voelt zich als moeder soms onzeker als ze dat op het consultatiebureau bespreekt. Ze vertelt dat ze haar uiterste best doet, maar zich soms onbegrepen voelt in de communicatie met de medewerkers. Wel vond ze het prettig dat de arts van het consultatiebureau Jeffrey doorverwees naar een specialist, omdat hij erg verkouden bleef.

Janine ter Haar, medisch adviseur van ICARE Jeugdgezondheidszorg betreurt het dat sommige ouders de bezoeken niet waarderen. "We proberen niet tegenover ouders te staan, maar samen met hen te kijken naar wat het beste is voor hun kind. Een consult is een gesprek tussen twee mensen en dat moet klikken," beaamt Ter Haar. Ze benadrukt dat ouders uiteindelijk hun kind het beste kennen en de regie over de opvoeding moet houden.

Donna Knopper is inmiddels gewend aan het Nederlandse stelsel. Soms volgt ze de adviezen op, maar kiest ook wel eens voor de Canadese aanpak. In Nederland krijgen kinderen vanaf de vierde maand groente of fruit. In Canada wachten ze daar twee maanden langer mee en dat beviel beter. Want Jeffrey at liever pap dan groenten.