Honderd jaar geleden kwam de eerste grote groep Chinezen aan in Nederland. Deze goedkope arbeidskrachten moesten de staking van de havenarbeiders breken. Maar toen er minder werk beschikbaar was, werden de Chinese werkers gedumpt in het Rotterdamse Havengebied Katendrecht. Ook de opa van David Zee kwam zo in Nederland terecht.
Katendrecht is saai vergeleken met vijftig jaar geleden, toen David Zee er als klein jongetje op de straten speelde. Er woonden destijds meer dan duizend Chinezen, en overal was bedrijvigheid. Er waren Chinese restaurants, een mahjong-hal, een Chinese club en natuurlijk de Chinese winkel van zijn grootouders. "Alles in mijn omgeving was Chinees. Ik deed zelfs verstoppertje in het Chinees", vertelt Zee.
De enige volbloed-Chinees van de familie is zijn opa. Die vertrok op zeer jonge leeftijd uit de havenstad Ningbo, in China. " Begin 20e eeuw was hij al in Europa. Maar waar precies, weet ik niet." Zeker is dat hij rond 1924 een Nederlandse vrouw leerde kennen, en dat ze samen kinderen kregen. Eerst mochten ze niet trouwen, omdat de wet een gemengd huwelijk met Chinezen verbood. Uiteindelijk ging het huwelijk toch door, maar daardoor raakte zijn oma wel haar Nederlandse identiteit kwijt. "Hetzelfde gebeurde toen mijn vader met mijn moeder trouwde. Het gekke is dus dat ik als Chinees staatsburger ben geboren. Nog steeds heb ik 2 nationaliteiten."
Van de Chinese wijk in Katendrecht is niets meer over. Maar in het Arnhems Openluchtmuseum wordt vanaf vandaag wel stilgestaan bij deze eerste grote groep migranten die zich definitief in Nederland heeft gevestigd.
E-mail deze pagina
Print deze pagina
Fantastische reportage! Het zijn deze verhalen die nooit verloren mogen gaan en als het zou kunnen, moeten jullie dit beslist ergens op papier zetten voor de volgende generatie(s). Qua leeftijd verschil ik heel veel van jullie, maar dat neemt niet weg dat dit deze verhalen zeer bijzonder zijn. Ik was overigens een van die leeuwen op de Dam gisteren!!!
Wat enorm leuk om deze kleine reportage te zien. Vooral van dhr. Zee. De oude foto van de grootvader herken ik. Als kleine jongen kwam ik veel in de zaak om daar een "dinky toy" autootje of ander leuk speelgoed te kopen. Mijn vader is ook Chinees en vestigde zich net na de oorlog in Nederland. Mijn Nederlandse grootouders (en later mijn ouders) waren eigenaar van cafe "De Unie" dat aan de overkant van de straat (dus op Delistraat 2)van de zaak van A.Zee was. Ik ben dan ook op Katendrecht opgegroeid met vele goede herinneringen.
Is het misschien mogelijk in direct kontakt te komen met dhr. David Zee?
Bij voorbaat dank.
Charles Tsang
Edmonton
Canada
Hey Charlie,
Net je stukje gelezen vond het leuk om op deze manier iets van je te horen. Je zal je mij wel niet herinneren maar ik ben net als jij op Katendrecht geboren in 1953, weet nog wel dat jij vroeger vaak met een hollands vriendje was maar zijn naam ben ik vergeten helaas. Wij hebben ook nog op Clubhuis de Boei aan judo gedaan bij Mevr. Odino misschien weet je dat nog. Zou het leuk vinden om iets van je te horen, om nog wat herinneringen op te halen.
Misschien tot horens
Groeten
Kok Pang
Hallo Charles,
Toevallig zie ik net je reactie staan. Ik weet niet of mijn broer David of iemand anders al heeft gereageerd.
David is eventueel via mij bereikbaar, hij heeft nog geen emailadres.
Ik stuur een link mee waarop veel foto's staan van onze familie, http://seasite.hyves.nl/
grt, Howard Zee
Dat er 100 jaar geleden al chinese "gastarbeiders" naar nederland werden gehaald was mij niet bekend.
Als kind heb ik eind dertiger jaren wel de chinese pindaman (pinda,pinda, lekka,lekka) in Den Haag gekend. Staande op een vast plekje op de Grote Markt, nabij de Botermark, met een broodtrommel voor de buik trachtende wat zoetigheid te verkopen.
Volgens mijn vader waren het mensen door scheepvaartmaatschappijen in het verre oosten waren aangemonsterd als goedkope werkkrachten en in nederland, ver van huis en haard, afgemonsterd werden en nu maar moesten zien om in leven te blijven.
Zover ik begrijp waren deze mensen hier niet vrijwillig.
Als het allemaal juist is, lijkt mij dit ook te behoren bij de geschiedenis van de chinezen in nederland.
Nieuwe reactie inzenden