De regering in Zimbabwe heeft van toerisme een van de speerpunten gemaakt om de economie er weer bovenop te helpen. Een Nederlands reisbureau in de hoofdstad Harare ziet al meer mensen komen. Meestal voor zaken, maar de watervallen en ruïnes worden ook weer een trekpleister.

"Dit is een Chinese zakenman die iets wilde met mijnbouw." Goof de Jong zit achter zijn bureau van Nyati Travel, een reisbureau in de Zimbabwaanse hoofdstad Harare. Hij gaat door een stapel visitekaartjes heen van bezoekers die hij de afgelopen tijd heeft ontvangen. "En dit  een zakendelegatie van Duitsers die in Zuid-Afrika wonen."

Sinds februari proberen de ZANU-PF van president Robert Mugabe en de  MDC van premier Morgan Tsvangirai samen te regeren. Sindsdien komen  steeds meer zakenmensen kijken of er kansen liggen om te investeren. Maar De Jong ziet ook al andere reizigers komen. "Zoals Nederlandse ouders die hun kinderen komen bezoeken die hier expat zijn. En laatst had ik weer de eerste échte toerist." Zijn ogen twinkelen. "Een man uit de Oekraïne met belangstelling voor ruïnes."

Hoogtijdagen
De Jong en zijn zakenpartner André Bongers zetten hun reisbureau begin jaren negentig op en maakten hoogtijdagen mee. De zaak floreerde tot in 2000 de landinvasies begonnen van blanke  boerenbedrijven. "Toen begon de nachtmerrie," zucht De Jong. Het reisbureau wist te overleven omdat het ook tickets verkocht. Die handel ging gewoon door. "Mensen hier boeken niet online, maar gaan naar een reisbureau. Er waren nog steeds veel NGO's, boeren en andere Zimbabwanen die daar gebruik van zijn blijven maken." Het reisbureau heeft ondanks de crisis nog steeds achttien fulltime medewerkers.

Zimbabwe had in 1999 drie miljoen internationale bezoekers per jaar, vertelt Emmanuel Fundira, voorzitter van de Zimbabwe Tourism Authority, een organisatie die de toerismebedrijven in het land  vertegenwoordigt. Fundira zit in een standje op een reisbeurs in de hoofdstad Harare en probeert touroperators te overtuigen weer terug te komen naar het land. Afgelopen jaar kwamen er maar aan half miljoen internationale bezoekers naar Zimbabwe.

Victoria watervallen
Ook hij ziet vooral meer bezoekers die invliegen om zaken te doen. "Vorig jaar zaten de hotels gemiddeld voor zo'n dertig procent vol, nu voor 53 tot 65 procent. Dat zijn vooral veel zakentrips. Maar we zien ook meer toeristen boeken voor bijvoorbeeld de Victoria Watervallen. Bovendien hebben op deze beurs al 380 internationale touroperators interesse getoond in reizen naar mijn land." Het lokale toerisme lijkt nog niet erg op gang te komen. Deze beursdag is voor particulieren, maar het loopt niet bepaalt storm bij de standjes.

Zimbabwe is vooral een aantrekkelijke vakantiebestemming door de natuur. Een van de bekende parken is Manapools, aan de Zambezi-rivier, waar je kunt kamperen in het wild, zonder hek om het kampeerterrein. De olifanten lopen langs je tent. Een ander hoogtepunt is Matopos waar je unieke rotsformaties vindt. Hier lijkt het alsof een reus ronde rotsen als blokkendoos op elkaar heeft gestapeld. Je kan ook naar de ruïnes van Great Zimbabwe, een oude stad, daterend van tussen 400 en 1450 na Christus, die op de Werelderfgoedlijst van UNESCO staat.

Oude glorie
"De overheid ziet toerisme als een manier om snel buitenlandse valuta het land in te krijgen en Zimbabwanen aan het werk te krijgen," vervolgt Fundira. "We moeten nu vooral zorgen dat de infrastructuur wordt verbeterd. Veel accommodatie heeft haar oude glorie verloren. Wegen moeten worden verbreed en de procedures bij de grensposten verkort. In 1996 hadden we 45 vliegtuigmaatschappijen die op Zimbabwe vlogen. Nu zijn dat er nog maar zeven. We willen ze terug."

Zimbabwe moet nog wel veel doen om het imago, besmet door gewelddadige verkiezingen en een  cholera-epidemie, te verbeteren. Bovendien is er weer een crisis in de eenheidsregering omdat de twee rivaliserende regeringspartijen niet samen kunnen werken.

Zolang de politiek instabiel blijft kan de toerismesector niet echt beginnen aan de opbouw. "Kenia kwam er na de bloedige verkiezingen zo'n twee jaar geleden weer bovenop door op CNN met flitsende toerismereclames te komen," zegt De Jong. "Maar ook omdat het slechte nieuws uit dat land ophield. Hier blijft dat doorgaan."

WK Voetbal
Fundira hoopt dat het WK Voetbal in buurland Zuid-Afrika volgend jaar de grote omslag gaat betekenen. "We denken dat dertig tot veertig procent van de supporters onze kant op komt." Dat klinkt zeer onrealistisch. Ook De Jong heeft daar geen geloof in. "Er is nog niet genoeg vertrouwen van de toerist in Zimbabwe." Toch heeft hij de eerste boeking voor het WK al wel binnen; een Nederlands stel dat in  Zuid-Afrika woont en niet van voetbal houdt komt het toernooi in Zimbabwe ontvluchten.

Reizigers merken niet zo heel veel van de instabiliteit in het land. De winkels liggen weer vol, er zit benzine in de pompen en de Zimbabwaanse dollar die werd geplaagd door hyperinflatie is vervangen  door de Amerikaanse dollar en Zuid-Afrikaanse rand. De Jong: "De hotels zijn wat versleten, maar de luchten, de zon en de mensen zijn nog steeds hetzelfde. Dat maakt Zimbabwe een bezoek meer dan waard."