Grensschermutselingen. Zo omschrijft econoom Philip Marey van de Rabobank de problemen die er zijn rond wisselkoersen. Maar die schermutselingen kunnen wel eens uitmonden in een valutaoorlog. Wat doe je als internationale ondernemer als valuta te veel gaan schommelen of de koersen de verkeerde kant op schieten?

Het kan gaan om een contract voor de levering van goederen aan bijvoorbeeld een onderneming in China, de Verenigde Staten of  Japan. Door valutaschommelingen kan de deal veel minder lucratief zijn dan eerder gedacht. De winst vervliegt, of erger, een opdracht wordt verliesgevend. Maar daar kan een bedrijf zich op verschillende manieren tegen indekken.

Het is slim om risico's zoals valutaschommelingen af te dekken, zegt Rick Landa Van de Rabobank in Utrecht. Hij is specialist op dit gebied en adviseert bedrijven van groot tot klein. Vooral voor kleine bedrijven is het een stuk lastiger om in te spelen op fluctuaties van wisselkoersen. 'De grote ondernemingen zijn wel wat gewend.'

Traditionele manier
Rick Landa noemt contracten op de termijnmarkt (het kopen of verkopen van valuta of andere goederen voor levering op een toekomstig tijdstip) als een mogelijkheid. Dat is de traditionele manier. Een bedrijf kan ook met opties werken. Dit betekent dat een bedrijf tegen betaling van een premie het recht krijgt om tegen een vooraf bepaalde prijs en datum valuta te kopen of verkopen.

'Het voordeel van deze tweede methode is dat mocht de order niet doorgaan, je de optie zou kunnen verkopen of terugkopen. Terwijl je er met een valutacontract altijd aan vast zit', zegt Landa.

Onevenwichtig
Zijn collega Philip Marey denkt dat de gespannen situatie rond valutakoersen nog wel even zal aanhouden. 'We hebben te maken met een onevenwichtige wereldeconomie.'

De slepende economische crisis is in een andere fase terechtgekomen. Tijdens de hypotheekcrisis en daaropvolgend de financiële crisis stonden de neuzen allemaal dezelfde kant op. 'Iedereen wilde de rente verlagen en daarmee de economie stimuleren.' Bedrijven investeren meer bij een lage rente en consumenten kopen meer.

Die maatregelen zijn nu min of meer uitgewerkt. 'Je ziet nu dat men grijpt naar wisselkoersbeleid.' Een lage koers van de lokale munt stimuleert de export en dus ook de economie. Iets wat uitermate belangrijk is in deze economisch gezien barre tijden. De werkloosheid in de VS bedraagt zo'n tien procent.

Voorsprong
Het is de Verenigde Staten dan ook een doorn in het oog dat China haar munt kunstmatig laag houdt door de koppeling van de yuan aan de Amerikaanse dollar. De yuan kan hierdoor vrijwel niet in waarde stijgen. De koers van de yuan weerspiegelt niet de kracht van die economie.

Chinese bedrijven hebben dankzij de goedkope yuan een voorspong op hun Amerikaanse concurrenten. De lage koers van de yuan maakt Chinese producten goedkoop in het buitenland. Tot grote ergernis van de VS.

Maar de VS zijn zelf ook een deel van het probleem. 'Amerikanen leven al jaren op de pof', zegt Philip Marey. 'Ze moeten minder gaan consumeren.' Dit betekent dat de Amerikanen medeschuldig zijn aan de disbalans in de economie. Het vertrouwen in de Amerikaanse dollar is tanende vanwege de hoge schulden van de Amerikaanse burgers en overheid.

Chinese bedrijven
Philip Marey denkt dat de Chinese yuan uiteindelijk wel in beweging zal komen en in waarde zal stijgen, maar het zal heel geleidelijk gaan. Snelle veranderingen in de wisselkoers van de yuan zijn niet goed voor Chinese bedrijven die zich sterk richten op de export. De Chinese overheid is daarvan doordrongen en zal niet toestaan dat de waarde van de yuan razendsnel omhoog gaat.

De VS en China staan voorlopig lijnrecht tegenover elkaar. 'Wisselkoersbeleid is in feite ook handelsbeleid', zegt Rabobank-econoom Marey.

Nederlandse ondernemers
Europese en dus ook Nederlandse ondernemers hebben ondertussen vooral last van de sterke euro ten opzichte van de dollar. Dat maakt het voor Nederlandse exporteurs een stuk moeilijker om hun goederen in dollarlanden te verkopen. Het maakt Nederlandse bloemen, kaas en andere goederen relatief duur.

Toch ziet Rick Landa vooral een groeiende interesse van Nederlandse ondernemers voor het afdekken van valutarisico's in yuans. Dus niet in dollars. 'Dollars kan je overal kopen en verkopen', zegt Landa. De Chinese munt is voornamelijk lokaal verhandelbaar. De Rabobank heeft een vestiging in Shanghai en regelt transacties voor Nederlandse bedrijven ter plekke. En de Chinese markt wordt steeds belangrijker voor het internationale bedrijfsleven.

Landa heeft nog een tip voor bedrijven: 'Probeer niet te speculeren met valutapositie’s en zelf de markt te begrijpen als valutakoersen sterk in beweging zijn.' Als het om valuta gaat kan een koersbeweging heel hard gaan. Zeker als de huidige onrust op de valutamarkten uitmondt in een valutaoorlog: 'Het is niet te hopen dat het uit de hand loopt. Dan worden we allemaal de dupe. We hebben tijdens de recente economische crisis al een terugval in de wereldhandel gezien', zegt collega Marey.