Radio Netherlands Worldwide

SSO Login

meer inlog mogelijkheden:

Close
  • Facebook
  • Flickr
  • Twitter
  • Google
  • LinkedIn
Home
Woensdag 19 juni rnw.nl

Let op: dit is een archiefpagina - Klik hier voor de huidige site van RNW

Teaser Wereldmuseum
afbeelding van Philip Smet
Map
Rotterdam, Nederland
Rotterdam, Nederland

Wereldmuseum Rotterdam wil Afrika-collectie verkopen

Gepubliceerd op : 10 augustus 2011 - 1:49 pm | door Philip Smet (www.wereldmuseum.nl)
Lees meer over:

Het Wereldmuseum in Rotterdam gaat zich richten op Azië. Het is de bedoeling dat de stukken uit Afrika in de verkoop gaan. De opbrengst van die stukken is nodig voor een betere, financieel onafhankelijke toekomst. De Nederlandse museumwereld heeft scherpe kritiek.

‘125 Meesterwerken’ heet de jubileumtentoonstelling van het Wereldmuseum in Rotterdam. Eén zaal staat vol met Afrikaanse kunst. Directeur Stanley Bremer laat 'Charlie' zien, een beeld uit de Democratische Republiek Congo, vol met spijkers. Het is een van zijn favorieten. Dat kan verkocht worden. Tot woede van mensen die werkzaam zijn bij volkenkundige musea in Nederland.  
 
Waarom wil Bremer de Afrika-collectie van het museum verkopen? ‘Dat is verkeerd geformuleerd, want als het niet nodig was, zou ik het niet doen. Ik zou deze stukken ook liever houden, maar het wordt moeilijk om ze te houden,’ zegt Bremer.

‘Budgetten van musea worden steeds minder. Wij willen een keuze maken. Willen wij een actief dynamisch museum blijven dat 2 tot 3 tentoonstellingen per jaar maakt en dat zich internationaal op de kaart zet? Of krijgen wij ieder jaar minder geld en kwijnen wij langzaam weg? Voor dat laatste voel ik niks. Dat is geen goed toekomstperspectief.’

Zeevarenden
Het Wereldmuseum in Rotterdam is 125 jaar geleden opgericht. Vaak waren het zeevarenden die uit de hele wereld kunstwerken meenamen naar Rotterdam. In het museum zijn ruim 2000 voorwerpen te zien uit Amerika, Azië, Oceanië en uit islamitische culturen. Achter elk voorwerp zit een verhaal, vaak een spiritueel verhaal.

Het museum heeft zijn zaken financieel opvallend goed geregeld. Met ongeveer 40 procent eigen inkomsten is het beduidend minder afhankelijk van subsidies dan de meeste musea in Nederland. Toch vindt Bremer dat hij verder moet als ondernemer. Het rijk bezuinigt, veel gemeenten doen hetzelfde. Cultuur moet veel inleveren. Daarom wil hij een deel van de collectie, en met name de Afrika-collectie, te verkopen.

Focus op Azië
Bremer gelooft in de toekomst van een afgeslankt museum met een scherpere focus. ‘Dan komen wij heel snel tot de conclusie dat wij als een Aziatisch kunstmuseum verder kunnen gaan. Er zijn al vijf musea in Nederland met een Afrika-collectie. En daar komt bij dat de stad Rotterdam zich heel sterk focust op Azië. De ontwikkeling van de haven, van China, Vietnam, Korea, India, Indonesië. Allemaal heel belangrijke landen voor Rotterdam; landen waarin wij investeren en waar we hopen zaken mee te kunnen doen.’

Behalve op Azië wil het Wereldmuseum zich ook richten op Oceanië, waaruit het museum ook een belangrijke collectie heeft.

De gemeente Rotterdam, eigenaar van de collectie van het Wereldmuseum, heeft Bremer gevraagd zijn voorstel op papier te zetten. Intussen reageren collega’s van andere volkenkundige musea in Nederland geschokt. Verkopen aan internationale handelaren is uit den boze, vinden zij. De collectie van het Wereldmuseum moet bewaard blijven voor Nederland.

Ruilen
Dit is in lijn met afspraken binnen de Nederlandse Museumvereniging, vertelt directeur Siebe Weide. ‘Als je een betere collectie wilt hebben, is er een heel mooi middel: ruilen. Met gesloten beurzen kom je al een heel eind in het verbeteren van collecties. Terwijl in totaal de collectie [binnen Nederland, red.] dezelfde blijft, leidt de herverdeling tot logischer verbanden, betere verhalen.’

Weide wijst erop dat musea bij veilingen vaak achter het net vissen. Spullen die eenmaal verkocht zijn, kan je later niet meer terugkopen, omdat de prijzen te hoog oplopen.

In Nederland wordt fors bezuinigd in de cultuursector. Meer dan 15 musea hebben zich bij de Museumvereniging gemeld, omdat zij zich ernstig bedreigd voelen in hun voortbestaan.

Klimaat
Directeur Stanley Bremer van het Wereldmuseum stelt toch voor dat Rotterdam de collectie-Afrika van zijn museum verkoopt. ‘De musea hebben het geld ook niet. Dat typeert de situatie waarin musea in Europa verkeren.'

'Ook in Afrika zal het geld niet zijn,’ zegt Bremer. ’Bovendien hebben musea daar niet de goede klimaatomstandigheden. Wat we hier zien, zo’n veren masker, hoe langt blijft dat goed in een klimaat als in Afrika? Het is allemaal natuurlijk vervelend. Je kan het onverantwoordelijk noemen. Aan de andere kant: wat we dan nog hebben, kunnen we wel goed blijven verzorgen.’

Bremer heeft de knuppel in het hoenderhok gegooid en schuwt de publiciteit niet. Misschien komt er nog iemand met een grote zak geld. Dan hoeft hij dat prachtige beeld uit Congo niet te verkopen.

  • Gezichtsmasker (mukuyi) van de Punu in Gabon<br>&copy; foto: Frédéric Dehaen - http://www.wereldmuseum.nl
  • Detail krachtbeeld, Republiek Congo, &#039;Charlie&#039;<br>&copy; foto: Frédéric Dehaen - http://www.wereldmuseum.nl
  • Moskeelamp Tarzi Sham(?) Egypte/Syrië, 19de eeuw Glas, h. 27,3 cm, ø 20 cm<br>&copy; foto: Frédéric Dehaen - http://www.wereldmuseum.nl
  • Sjamaanratelaar, Canada, 19de eeuw<br>&copy; foto: Frédéric Dehaen - http://www.wereldmuseum.nl
  • Ganapati Japan, Meiji-periode (1868-1912) Schrijn: goudgelakt hout en verguld metaal, h. 47 cm, br. 21 cm, d. 19 cm Beeldje: buk<br>&copy; foto: Frédéric Dehaen - http://www.wereldmuseum.nl
  • Het Wereldmuseum ligt aan de Willemskade, dichtbij de Erasmusbrug.<br>&copy; foto: Frédéric Dehaen - http://www.wereldmuseum.nl
Het gesprek met Stanley Bremer van het Wereldmuseum

Reacties en discussie

Jovi Kaminda 19 augustus 2011 - 6:32 pm / Bonaire

als je je leesbril niet opzet dan lees je voor rnw mevrouw. En zo is het OUWEHOERNALISTIEK uit holland

hans willems 13 augustus 2011 - 5:00 pm / Curacao

Wist u dat de beruchte rassentheorie van mengele (hulpje van ene adolf. h.) sedert ± 1945 verboden is, wereldwijd? Zo te lezen gebruikt de vaste negatieve en afbraakreactieclan van rnw nog steeds die theorie als basis om hun narcistische 'commentaar' te geven.

Totekki 14 augustus 2011 - 6:39 pm / Curaçao

Deze wartaal valt volgens mij onder Jansen's begrip "grote woorden", iedere nimkinpoop, in het bezit van een woordenboek kan deze onzin bij elkaar zoeken.

hans willems 16 augustus 2011 - 4:29 pm / Curacao

Het nationalisme van de nazi's bouwde voort op romantisch-nationalistische stromingen uit de 19de eeuw en de biologische rassentheorieën van Houston Stewart Chamberlain en Joseph Arthur de Gobineau. Het volk werd gezien als een op banden des bloeds gebaseerde mythische eenheid, onverbrekelijk verbonden met het land (Blut und Boden). In het aangebrachte onderscheid tussen hogere en lagere rassen werd het Arische ras als het enige cultuurscheppende beschouwd. De historische zending van Duitsland was het dit ras tot overheersing te brengen. In Der Mythus des 20. Jahrhunderts trachtte Alfred Rosenberg deze ideeën tot een filosofisch systeem te ontwikkelen.

Gebaseerd op een versimpelde uitleg van Darwins Survival of the fittest predikte het nationaal-socialisme een rassenstrijd tussen Übermenschen en Untermenschen, tussen Ariërs en niet-Ariërs, waarvan het ‘joodse ras’ de laagste vertegenwoordiger was. Een fel antisemitisme werd vanaf het begin aangehangen en zou een voorbode blijken van de tijdens de Tweede Wereldoorlog uitgevoerde uitroeiing van ca. 6 miljoen joden. De invloed van het antisemitisme op het buitenlandse beleid van de nazi's na hun machtsovername in 1933 was evenwel vrij gering, zij het dat buitenlandse vijanden zeer vaak ‘joods’ of ‘verjoodst’ werden genoemd. De buitenlandse politiek van de nazi's richtte zich aanvankelijk op de vereniging van alle Duitsers in één rijk. Later streefde men in bondgenootschap met het ‘Latijnse’ Italië en het ‘Mongoolse’ Japan naar de verdeling van de wereld in levensruimten (zie Lebensraum) en de onderwerping van tot vazalstaten bestemde gebieden.

Een ander centraal punt in het nationaal-socialisme was het leidersprincipe, wat duidelijk tot uitdrukking kwam in de term Der Führer, waarmee het eenhoofdig leiderschap werd geaccentueerd. Lagere besturen werden niet gekozen, maar van bovenaf benoemd. Het nationaal-socialisme nam als symbool het hakenkruis. De partijvlag was een rood veld met, in een witte cirkel, een zwart hakenkruis.

Jan Wegeman 18 augustus 2011 - 6:00 pm / NL

Geachte Hans Willems,
Jouw relaas over de nazi's en het nationaal-socialisme is interessant en goed geschreven maar wat heeft dat met het bestemmingsplan van de Afrikaanse kunstcollectie in het Rotterdamse wereldmuseum te maken? Of heb je net als ik nog altijd zo'n bloedhekel aan de moffen dat het afschuwelijk gebeuren voor en tijdens de 2de wereldoorlog steeds weer bij je naar boven komt?

hans willems 19 augustus 2011 - 1:36 am / Curacao

Mijn reactie komt uit verdachte hoek nl. de Staatdrukkerij Holland. Die heeft inmiddels een andere naam.
Ik reageer op die gevallen, die steeds maar weer alles dat met afrika en kleur te maken heeft negatief bejegent. Die flatulenties staan ook hieronder, maar je vindt ze overal op rnw.nl of het uitgezaaide kanker is.
Iedereen ergert zich daar rot aan, maar om de een of andere reden van rnw blijft ze de meest rechts-reactionairen politiek platvorm bieden. Zal wel met geld te maken hebben.

Anoniem 14 augustus 2011 - 4:01 pm

uw opmerking slaat als een tang op een varken en is duidelijk ingegeven door maat 54 tenen.

hans willems 16 augustus 2011 - 4:29 pm / Curacao

Het nationalisme van de nazi's bouwde voort op romantisch-nationalistische stromingen uit de 19de eeuw en de biologische rassentheorieën van Houston Stewart Chamberlain en Joseph Arthur de Gobineau. Het volk werd gezien als een op banden des bloeds gebaseerde mythische eenheid, onverbrekelijk verbonden met het land (Blut und Boden). In het aangebrachte onderscheid tussen hogere en lagere rassen werd het Arische ras als het enige cultuurscheppende beschouwd. De historische zending van Duitsland was het dit ras tot overheersing te brengen. In Der Mythus des 20. Jahrhunderts trachtte Alfred Rosenberg deze ideeën tot een filosofisch systeem te ontwikkelen.

Gebaseerd op een versimpelde uitleg van Darwins Survival of the fittest predikte het nationaal-socialisme een rassenstrijd tussen Übermenschen en Untermenschen, tussen Ariërs en niet-Ariërs, waarvan het ‘joodse ras’ de laagste vertegenwoordiger was. Een fel antisemitisme werd vanaf het begin aangehangen en zou een voorbode blijken van de tijdens de Tweede Wereldoorlog uitgevoerde uitroeiing van ca. 6 miljoen joden. De invloed van het antisemitisme op het buitenlandse beleid van de nazi's na hun machtsovername in 1933 was evenwel vrij gering, zij het dat buitenlandse vijanden zeer vaak ‘joods’ of ‘verjoodst’ werden genoemd. De buitenlandse politiek van de nazi's richtte zich aanvankelijk op de vereniging van alle Duitsers in één rijk. Later streefde men in bondgenootschap met het ‘Latijnse’ Italië en het ‘Mongoolse’ Japan naar de verdeling van de wereld in levensruimten (zie Lebensraum) en de onderwerping van tot vazalstaten bestemde gebieden.

Een ander centraal punt in het nationaal-socialisme was het leidersprincipe, wat duidelijk tot uitdrukking kwam in de term Der Führer, waarmee het eenhoofdig leiderschap werd geaccentueerd. Lagere besturen werden niet gekozen, maar van bovenaf benoemd. Het nationaal-socialisme nam als symbool het hakenkruis. De partijvlag was een rood veld met, in een witte cirkel, een zwart hakenkruis.

paulvanp 12 augustus 2011 - 10:20 pm / Canada

eigenlijk helemaal niet zo'n gek idee, meer thematisch te gaan werken. Het Museum van Volkenkunde in Rotterdam was altijd al sterker in Aziatische dan in Afrikaanse collecties. Verkopen, nee. Maar waarom niet bijvoorbeeld de Beijens collectie van Bronbeek naar Rotterdam of een ruil met Nusantha (altijd al een beetje een vreemde eend in de bijt) of Leiden en de volkenkundige musea in Nederland thematisch herorganiseren, al dan niet verbonden aan afdelingen van Universiteiten? Misschien moeten we daar dan zelfs ook de oudheidkundige musea bij betrekken want zoveel verschil zit er op het ogenblik niet tussen die twee. Volkenkundige musea zijn wat meer recentelijk maar hebben toch grote historische collecies in algemene zin. Wat te denken bijvoorbeeld van het samenvoegen van de fantastische Egypte collectie van Leiden met andere Afrika gerichte collecties, al dan niet in een volkenkundig of oudheidkundig museum en al dan niet in Leiden of Rotterdam.. Als financiering voor musea in Nederland beperkt wordt is dat precies de juiste tijd om eens te kijken naar de struktuur in het algemeen en of die te rationaliseren en te verbeteren is. Eigenlijk helemaal geen gek idee van Bremer, behalve de verkoop dan, alhoewel hij natuurlijk erg Rotterdam-gericht is wat in principe geen beletsel hoeft te zijn om eens naar de hele organisatie in Nederland te kijken.

anoniem 11 augustus 2011 - 3:57 am

Nu Wiels cq consorten van de PS hier is je kans, nu alleen even een slim plannetje bedenken om het geld bij elkaar te krijgen, ik heb een idee,stel een halskettingen en armbanden belasting in en laat deze per gram betalen wand wie de zwaarste heeft heeft de meeste poen, dus niets aan het handje? ik zou zeggen 0,10 per gram en per kwartaal afrekenen niet betalen 100 % boete zonder tegenspraak en er is geen inkeerregeling van toe passing succes. Bevolking sta niet er gek van kijken dat deze wet met ingang van morgen word aangenomen door de Muskatiers in opdracht van wie anderst natuurlijk onze proffessor Wiels him zelf

Lida Pandt 11 augustus 2011 - 3:56 am / Curacao

Goed punt Iwan , is die Afrikaanse 'kunst' allemaal aangekocht ? Hoeveel was geschonken en waar heeft die schenker het echt vandaan ?? Hoe rechtmatig heeft die museum het verkregen ? Op curacao is t bekend dat vroeger allemaal archeologen kwamen graven en dood leuk alles meenamen en om later en nu nog steeds onder het mom van conervatie van veren een object niet terug te sturen naar land van afkomst ?
@ Yui Korsou , je hebt echt een obsessie met Wiels he ?

Anoniem 11 augustus 2011 - 11:38 am

gelukkig zijn daardoor nog veel spullen en vooral documenten bewaard gebleven. want de yu'i korsou heeft daar altijd en nog steeds weinig belangstelling voor getoond en al helemaal geen geld voor over. je moest eens weten hoe het Nationaal Archief op Curacao met haar eigen onvervangbare collectie omgaat! het is om te huilen! dozen vol onvervangbaar materiaal is alleen al tijdens Tomas verloren gegaan, om maar niet te spreken over de enorme schade die aan oude documenten, foto's en films is toegebracht door de slordige behandeling ervan tijdens de al 4 jaar durende verbouwing

Yui Korsou 11 augustus 2011 - 11:09 am / Curaçao

Ja, die komiek raakt bij mij altijd wel een humoristische snaar.

Lida Pandt 11 augustus 2011 - 3:30 pm

is dit een humoristische snaar ?? nergens wordt er gesproken of zelf gehint naar PS en Wiels, en je hebt het over hem.... dit lijkt meer love-hate relationship.. je slaapt en wordt wakker met Wiels !! dat zegt heel veel ... Yui di KOrsou

Yui Korsou 11 augustus 2011 - 6:00 pm / Curaçao

Nou was ik een keer heel serieus met mijn suggestie, is het weer niet goed. Hoe was het ook alweer ? Zoiets als; you can fool some people some times but you can't fool all the people all the time of iets dergelijks. En om je helemaal de waarheid te zeggen ik heb absoluut geen slaapproblemen en dat komt hoogstwaarschijnlijk door mijn zuiver geweten.

Gijsbert Kromhout 10 augustus 2011 - 7:06 pm / NL

Zo'n schitterende en unieke collectie te verkopen aan een groep buitenlandse speculanten die geen bal interesse hebben in Afrikaanse kunst en het aankopen als beleggingsobject, is bijzonder betreurenswaardig. Er zit een discriminerend tintje aan de beweegredenen van de heer Bremer.

Iwan F. 10 augustus 2011 - 6:26 pm

Waarom zou je ook Afrikaanse kunst in een restaurant voor rijke snobs tonen?
Ik hoor ook maar niets over de mening van Professor Sanders. Volgens mij is een heel groot deel van die Afrikaanse kunst door hem geschonken. Misschien moet Blijdorp ook haar in de jaren 40 geschonken deel van de Afrikaanse kunst terugeisen. Kunnen ze heel wat Afrikaanse gorilla's van voeren!

user avatar
Philip Smet 12 augustus 2011 - 10:24 am

Even voor de duidelijkheid: Directeur Bremer heeft me verteld dat werken in bruikleen niet zullen worden verkocht. Over geschonken werken houdt hij overleg met de schenkers.
In het algemeen geldt dat deze plannen nog verder moeten worden uitgewerkt en dat de gemeente Rotterdam uiteindelijk de knoop moet doorhakken.
Over de opbrengst is nog weinig duidelijk. Er deed een bedrag van 60 miljoen euro de ronde, maar dat lijkt absurd hoog. 'Een verzinsel van een journalist', aldus directeur Bremer.

Philip Smet, Radio Nederland Wereldomroep

Yui Korsou 10 augustus 2011 - 6:04 pm / Curaçao

Nou Wiels, hier is je kans om je Afrika-mindedness kracht bij te zetten. Een unieke collectie Afrikaanse kunst voor ons museum waar we nu toch al een hoge muur omheen zetten, ter bescherming van wat eigenlijk ? Dan is er werkelijk iets te beschermen.

Piet van der Brok 10 augustus 2011 - 5:24 pm / VS

Als ik dat fijn gesneden and licht geschilderd gezichtsmasker uit Gabon bekijk besef ik opnieuw hoe mooi en kunstzinnig Afrikaanse kunst is. Voorheen werd Afrikaanse kunst primitieve kunst genoemd. En dat was waarschijnlijk doordat personen zoals de Heer Bremer niet voldoende waardering hadden voor de wel zeer bijzondere kunst van dit continent.

Robert Kool 10 augustus 2011 - 5:08 pm / nicaragua

The initiative of Mr. Stanley Bremer to offer the Rotterdam Wereldmuseum's African art collection to the highest international bidder, seems to be an act of blackmail prompted by recent curtailment of government subsidies. Something like 'either we get money from subsidies or donations, or we sell the stuff'. A rather poor attitude for a director of a museum who should above all try whatever's possible to retain this irreplaceable and invaluable collection. His argument to sell the museum's African collection in order to be able to expand its Oceanic collection shows his lack of sufficient understanding of the artistry and beauty of African art. Another questionable reason he puts forward is the inferiority of Africa with regard to Rotterdam's commercial interests as compared to Asia. The suggestions of Mr. Siebe Weide are rational and feasible. The collection must remain in the Netherlands!!

Nieuwe reactie inzenden

De inhoud van dit veld is privé en zal niet openbaar worden gemaakt.
  • Toegelaten HTML-tags: <a> <em> <strong> <cite> <code> <ul> <ol> <li> <dl> <dt> <dd> <p> <br>
  • Regels en paragrafen worden automatisch gesplitst.
  • Adressen van webpagina's en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.

Meer informatie over formaatmogelijkheden

Aanbevolen video's

Gevangen in het verkeerde lichaam
Geboren worden in het lichaam van een meisje terwijl je eigenlijk een...
Vietnam trekt steeds meer buitenlandse investeerders
De meeste landen in Azië die in naam communistisch zijn, vertonen...