Het kan verkeren in muziekland. Terwijl muziekblad Oor in de jaren tachtig zurig schrijft over 'gerommel met toverboxen', tourt het lijdend voorwerp zelf even later succesvol door de Verenigde Staten. De van oorsprong Nederlandse band Clan of Xymox voelt zich van begin af aan thuis over de landsgrenzen. Afgelopen weekend waren ze weer even in Nederland.

Poppodium Bibelot is niet onaardig gevuld als Clan of Xymox de bühne opstapt. Zeker als je bedenkt dat de beurs van de gemiddelde concertganger aan het einde van een lang festivalseizoen behoorlijke tikken moet hebben gehad.

Toverboxen
Toch zal de Dordtse zaal bepaald geen flashback oproepen naar de hysterische taferelen die 'COX' eerder meemaakte in met name Latijns-Amerika. In steden als Lima en Mexico-City speelde frontman Ronny Moorings voor vele honderden, zelfs duizenden uitzinnige fans. Keer op keer.

'Nederland geloofde aanvankelijk niet in mijn muziek', verklaart Moorings. Tijdschrift Oor schreef dus over de toverboxen. 'Ze wisten blijkbaar niet wat synthesizers waren.'

Nederland houdt in die tijd van gitaarriffs, terwijl COX het grotendeels elektronisch doet. Later wordt de sferische, soms donkere en mistroostige muziek toch opgepikt door omroepen als de VARA en de VPRO. Maar het valt allemaal in het niet bij het warme bad dat klaar staat in het buitenland.
 
Limousine
De legendarische BBC-dj John Peel omarmt halverwege de jaren tachtig de Hollandse wave-band. In de Verenigde Staten wordt het allemaal nog gekker. Het nummer 'A Million Things' bereikt in 1989 de hoogste positie op een belangrijke rocklijst. Waar Clan of Xymox binnen Nederland met een busje van concert naar concert rijdt, worden er de nodige Amerikaanse kilometers afgelegd per limousine.

Toch roept het succes vragen op. Moorings vindt zichzelf terug in dure restaurants in New York en Los Angeles waar de platenmaatschappij 'meet&greets' met fans heeft georganiseerd. In razend tempo trekt de karavaan door het land. 'Op een gegeven moment wist ik niet meer of ik in Dallas of Memphis was. Je bent gewoon doodmoe en het interesseert je ook eigenlijk ook niet meer.'

Toch is dit het bestaan waar iedere broodmuzikant van droomt, zou je denken. Maar Moorings ervaart het anders. 'Het hele rock and roll-pakket is voor me uitgerold, maar ik voelde: dit is niet mijn ding.'
 
Latijns-Amerika
Ook in Duitsland krijgt Clan of Xymox vaste voet aan de grond en maakt furore binnen de grote 'gothic'-scene in het land. Maar de grootste verrassing wacht in Midden- en Zuid-Amerika.

Moorings: 'In de negentiger jaren hebben we het erop gewaagd en zijn we naar Latijns-Amerika gevlogen. We waren waarschijnlijk één van de weinigen uit Europa die dat durfden. Sinds die concerten, zijn er meer bands geweest die de oversteek maakten. Blijkbaar zijn de mensen daar onze komst nog niet vergeten. We spelen er nog steeds regelmatig en worden telkens weer teruggevraagd.'
 
Beatles
De reizen naar het continent leverden onvergetelijke momenten op. Zo was daar de aankomst op het vliegveld van Lima. Moorings: 'We hadden geen idee wat ons te wachten stond, ik dacht: Peru, wie kent ons daar? Stonden er bij aankomst meer dan 500 mensen te wachten die 'Ronny, Ronny' schreeuwden en Clan of Xymox scandeerden! Het voelde alsof we de Beatles waren.'

Minstens zo groot was de verrassing toen de band in het Olympisch Stadion van Mexico-stad ineens voor 30.000 uitzinnige mensen bleek te staan. 'Waanzinnig. Iedereen was wild. Ik moest mezelf knijpen om zeker te weten dat ik niet droomde.'
 
Trouwe fans
Clan of Xymox kan terugvallen op trouwe fans in alle werelddelen, van Hong Kong tot Nieuw-Zeeland.

'Vergeet ook niet dat West-Europese muziekliefhebbers iedere avond wel ergens kunnen gaan kijken, ze zijn verwend. Voor bijvoorbeeld een Latijns-Amerikaanse concertpromotor is het een grote investering om een band uit een ander werelddeel te halen. En iedereen weet: als iets speciaal is, waardeer je het ook meer.'
 
De jongste cd van Clan of Xymox is in mei 2011 verschenen en heet 'Darkest Hour'.
www.clanofxymox.org