Servië heeft de van genocide verdachte ex-generaal Ratko Mladic opgepakt en zal hem uitleveren aan het Joegoslavië-tribunaal in Den Haag. Dat heeft de Servische president Boris Tadic donderdag meegedeeld. Het kan nog zeker een week duren voor Mladic naar de gevangenis in Scheveningen wordt overgebracht.

Ratko Mladic werd donderdagmiddag voorgeleid bij het Tribunaal voor Oorlogsmisdaden in de Servische hoofdstad Belgrado. De hoorzitting werd na enige tijd stilgelegd. Volgens zijn advocaat, Milos Saljic, is Mladic niet in staat antwoord te geven op vragen en is hij er slecht aan toe. 'Hij reageert nauwelijks.' Artsen onderzoeken zijn gesteldheid en maken vrijdag bekend of hij alsnog in staat is voor de rechter
te verschijnen, aldus Saljic.

Maar Bruno Vekaric, de plaatsvervangende aanklager, zei dat de ondervraging vrijdag verder gaat. Het Tribunaal in Belgrado moet een besluit nemen over de uitlevering van Mladic aan het Joegoslavië-tribunaal. Die procedure kan zeker een week duren en de ex-generaal kan dan nog tegen het vonnis in beroep gaan.

Al binnen enkele uren na Mladic' arrestatie gingen er geruchten dat hij onderweg was naar Den Haag. Vertegenwoordigers van de internationale media haastten zich daarop naar Rotterdam Airport en naar de gevangenis in Scheveningen.

Schuilnaam
Ratko Mladic werd aangehouden in het huis van een familielid in het dorp Lazarevo, niet ver van de stad Zrenjanin in het noorden van Servië. Dat heeft de burgemeester van de plaats gezegd tegen de grootste Servische krant Blic. De politie en de geheime dienst begonnen donderdagochtend rond zes uur met hun operatie. Drie uur later werd Mladic aangehouden.

Volgens de Servische zender B92 gebruikte Mladic de schuilnaam Milorad Komadic, maar had hij geen baard laten groeien, zoals de vroegere Bosnisch-Servische president Radovan Karadzic, die in juli 2008 werd gearresteerd. De 69-jarige Mladic, die er duidelijk ouder uitzag dan op foto's die van hem zijn verspreid, heeft zich niet tegen zijn arrestatie verzet.

Srebrenica
Ratko Mladic is bij het Joegoslavië-Tribunaal in Den Haag aangeklaagd wegens onder meer genocide na de val van de moslimenclave Srebrenica in 1995. Zijn troepen vermoordden toen ongeveer achtduizend Bosnische moslimmannen en -jongens. De Nederlandse VN-militairen van Dutchbat konden de volkenmoord niet voorkomen.

Eerder deze week nog werd Servië bekritiseerd door hoofdaanklager Serge Brammertz van het Joegoslavië-tribunaal omdat het land volgens de Belg geen vorderingen maakte met het opsporen van de ex-generaal.

Met de arrestatie van Ratko Mladic staat er nog één persoon op de lijst van gezochte personen van het Joegoslavië-tribunaal. Het gaat om Goran Hadzic. Hadzic was in de jaren negentig de politiek leider van de Servische entiteit in Kroatië. Hij wordt gezocht wegens misdaden gepleegd in Oost-Slavonië.

'Belangrijk moment'
Premier Mark Rutte vindt de arrestatie van de voortvluchtige Mladic 'een belangrijk moment, vooral voor de vele slachtoffers en hun nabestaanden.'

De premier hoopt dat Mladic snel bij het tribunaal in Den Haag verschijnt. 'Ook voor Nederland is dit een bijzondere dag', reageerde de premier. 'De beelden uit Srebrenica staan in ons nationale geheugen gegrift. Ik denk daarom ook, behalve aan de slachtoffers en nabestaanden uit Srebrenica, aan de mannen en vrouwen van Dutchbat.'

Moeders van Srebrenica
Nabestaanden van de mannen en jongens die na de verovering van Srebrenica werden vermoord, zijn blij dat Mladic is opgepakt. 'De gerechtigheid heeft gezegevierd', zei advocaat Semir Guzin van de Moeders van Srebrenica tegen de BBC.

Ook al moet het proces tegen Mladic voor het Joegoslavië-tribunaal nog beginnen, met zijn arrestatie is al veel bereikt, aldus Guzin. 'In ieder geval hebben wij de hoop dat Mladic krijgt wat hij verdient', zei hij.

Dutchbat
Veel ex-Duchtbatters reageren geëmotioneerd en opgelucht op het oppakken van Ratko Mladic. Anne Mulder, VVD-Tweede-Kamerlid en ex-Dutchbatter, zegt dat nu verder kan worden gegaan met de verwerking. 'De machteloosheid die ik heb gevoeld is het ergste. Mensen die langs ons liepen en ons aankeken om te vragen om hulp, terwijl we niets konden doen. Ik was 24 jaar. Het blijft altijd bij me, het boek gaat nooit dicht.'

'Dit is het beste nieuws in jaren, hier heb ik op gewacht. Gelukkig was er nu de politieke wil om die man op te pakken. Ik ben opgelucht en hoop dat het Joegoslavië-Tribunaal veel uit hem kan krijgen, want er ontbreekt nog veel informatie', zegt Wim Dijkema. Volgens hem zijn er nog veel puzzelstukjes. 'Hopelijk wordt er alsnog recht gedaan aan de slachtoffers en hun nabestaanden.'

'Vooraanstaande rol Nederland'
Servië wil lid worden van de Europese Unie. Met name Nederland heeft steeds geëist dat Belgrado dan eerst Ratko Mladic moest oppakken. President Tadic sprak in zijn verklaring de hoop uit dat het EU-lidmaatschap door de arrestatie van de ex-generaal dichterbij is gekomen.

Volgens hoofdaanklager Brammertz van het Joegoslavië-tribunaal is de aanhoudende druk van de EU op Servië om Mladic aan te houden 'doorslaggevend' geweest. Nederland heeft daarbij door de jaren heen een 'vooraanstaande rol' gespeeld, verklaarde hij.