Recensie – Beroemd zijn is vermoeiend: interviews geven, je neus laten zien in ruil voor een nieuwe telefoon en vrouwen verleiden, liefst die van andere beroemdheden. Samuel Sam' Green leidt zo’n druk bestaan in 'Beste vriend', het tweede boek van Robert Vuijsje. Meer nog dan over de leegte van roem, gaat deze roman over vaders en zoons.

Die vader-zoonrelatie als thema is als zo oud als de literatuur, maar kent recent een opleving; zo ging het vorige week op deze plek over Nico Dijkshoorn en zijn vader.

Religie is uit
Waardoor Sam bekend is geworden, wordt niet duidelijk, dat doet er al niet meer toe. Feit is dat hij door zijn leven als beroemdheid, geen tijd meer heeft (maakt) voor zijn vrouw Venus en hun zoon Sammie. Want Sam wil nóg beroemder worden, het liefst door een eigen tijdschrift, SAM, want 'Religie is uit,' zei ik. 'Roem is de nieuwe religie.'

Hoewel Sam hardnekkig zijn eigen vader ontloopt, zoekt hij wanhopig diens goedkeuring. Zijn vader - een eminent wetenschapper - liet hem barsten na de scheiding van Samuels moeder; de jongen was toen een jaar of zes, zeven. Nu Sam zijn vader in bekendheid voorbijstreeft, heeft pa wel tijd en waardering voor hem.

Als Venus na de scheiding met Sammie naar Suriname wil verhuizen, ziet Sam in dat hij zijn eigen vader imiteert in diens slechte vaderschap. Hij probeert zijn fout te herstellen, waarbij hij doorslaat naar de andere kant.

Merkkleding
Sommige vormelementen zijn niet nieuw: zo lang Sam nog geobsedeerd is door roem, horen we welke merkkleding hij draagt. in combinatie met welke accessoires; hij checkt voortdurend wat er op twitter en de andere sociale media over hem gezegd wordt.

'Ik keek weer op mijn telefoon. Geen nieuwe e-mails. Op Twitter checkte ik hoeveel mensen mij volgden. Geen nieuwe volgers. Misschien was er iets mis met het bereik.'

Is hij eenmaal met Sammie alleen, dan doen die uiterlijkheden er niet meer toe. Dat is nog te begrijpen, maar dat hij van het ene op het andere moment alle elektronische banden doorsnijdt, en ook de gedroomde kans op een tijdschrift voorbij laat gaan, komt wat ongeloofwaardig over.

Eigen ervaring
Het verhaal leest lekker, en de vileine scènes over optredens in talkshows en bij vernissages ogen als sleutelscènes. Vuijsje heeft na de verschijning van zijn geruchtmakend debuut 'Alleen maar nette mensen' (2008) duidelijk goed meegedaan aan het circus van Bekende Nederlanders (BN’ers). En doet dat gezien zijn optreden rond dit tweede boek nog steeds.

Ook de andere wereld die hij beschrijft, kent hij uit ervaring: Ook zijn vader (journalist) scheidde van zijn moeder, toen Robert nog jong was. Ook Robert zelf verliet de moeder van zijn oudste kind. En door zijn eerste boek oversteeg Robert de positie 'zoon van...'.

Minder dwingend
In interviews, waarvan hij er dezer dagen weer veel geeft, benadrukt Vuijsje het fictiegehalte van zijn verhaal. Dat kan de zwakte verklaren; want hoewel hij belangrijke zaken noteert over beide haperende vader-zoonrelaties, voelt het verhaal minder dwingend dan zijn debuut.

Dat is niet onlogisch: aan die eersteling ging jaren denkwerk en beleving vooraf. Maar daardoor maakte David Samuels uit 'Alleen maar nette mensen', die zich afzet tegen zijn elitaire Joodse ouders en op zoek gaat naar een ‘intelligente negerin’, meer indruk dan de bekeerde vader Samuel in 'Beste vriend'.

Beste vriend- Robert Vuijsje - uitgeverij Nijgh & Van Ditmar, ISBN 9789038894942, prijs € 17,50
Luisterboek: ISBN 9789047612421, prijs € 19,95 (voorgelezen door Sieger Sloot)
Ebook: ISBN 9789038895161 prijs € 13,95