Het relaas van Nico de Bode over zijn slechte ervaringen tijdens een vakantie, 'Welkom in Nederland, maar niet heus', riep een stroom van reacties op. Vandaar dat de redactie zelf eens ging uitproberen hoe het is om als niet-inwonende in Nederland te reizen.

Inderdaad, zonder Nederlandse bankpas is dat een stuk ingewikkelder. Alle kritiek van Nederlanders in het buitenland is heel begrijpelijk - en vaak ook terecht - maar ook al zou Nederland vijftig jaar achterlopen, de tijd staat er niet stil. Dingen veranderen. Een voorbeeld is de invoering van de ov-chipkaart, die op dit moment ook bij Nederlandse ingezetenen veel verwarring oplevert.

Voorrecht
Ook het opheffen van je Nederlandse bankrekening (en dus van je bankpasje) kan er de oorzaak van zijn dat je tijdens je bezoek aan Nederland opeens anders moet opereren dan je gewend was. “Mijn persoonlijke ervaring (jawel, als expat),” zegt bezoeker Eva, “is dat het in het buitenland precies zo werkt. Ligt het dan aan Nederland? Of heb je gewoon pech als je net niet in het gemiddelde profiel past?”

We hopen dat onze uitleg ertoe kan bijdragen, dat expats en emigranten met minder frustraties door Nederland reizen en meer plezier aan het bezoek aan hun - voormalige - vaderland beleven. Want laten we eerlijk zijn, als er écht helemaal niets leuks was aan Nederland, zou je helemaal nooit meer terug komen. Het advies van bezoeker Française: ‘Het is een voorrecht om in een land te wonen dat het beste bij je eigen wensen aansluit. Geniet ervan als je in Nederland op bezoek komt, probeer je dan te richten op de positieve en mooie dingen die het land biedt.’

Geldzaken
Je moet ervan uitgaan dat je in de meeste winkels niet met een buitenlands bankpasje kunt pinnen. Op veel plekken worden creditcards wel geaccepteerd. Als dat niet zo is, wordt dat vaak bij de kassa aangegeven. In Nederland wordt het steeds gebruikelijker dat je een pincode invoert om je creditcard te gebruiken in plaats van een handtekening.

Het is mogelijk om bij de meeste pinautomaten je buitenlandse bankpas te gebruiken als er achterop een Cirrus of Maestro-logo staat. Een Plus-logo kan bij sommige ABN-Amro-apparaten gebruikt worden. Met je creditcard kun je ook geld opnemen bij de meeste pinautomaten. Er kunnen kosten aan het pinnen verbonden zijn. Dit kun je bij je eigen bank of creditcardmaatschappij navragen.

Treinen en de NS
Hoe koop je een treinkaartje voor je reis? Op ieder station zijn er NS-betaalautomaten, gele apparaten met touchscreens die vrij gemakkelijk in het gebruik zijn. Maar als je geen Nederlandse bankpas bezit, kun je alléén met muntgeld betalen aan de automaten. Niet handig dus als je twee enkeltjes Amsterdam – Groningen ter waarde van € 53,20 nodig hebt. Uitzondering hierop is Schiphol: daar kun je ook met Mastercard betalen in een automaat. Op de NS-website kun je alvast oefenen met het kopen van een kaartje in de automaat.

Je moet er dus van uit gaan dat je dus het beste je kaartje kunt kopen bij een loket (een zogenaamd NS-verkooppunt), waar je met briefgeld of creditcard kunt betalen. Deze staan op alle grotere stations maar helaas niet op alle stations. Of er wel of niet een loket is op een station kun je van te voren opzoeken op www.ns.nl (gebruik de reisplanner en klik dan op het desbetreffende station). Het is trouwens niet meer mogelijk om in de trein kaartjes te kopen. Wel kunt u op de website van de NS een e-ticket kopen.

Ook nieuw in Nederland is de hogesnelheidslijn tussen Amsterdam en Rotterdam. Deze trein verkort de reistijd tussen de twee steden met 20 minuten. Wil je deze trein nemen, dan moet je wel een toeslag betalen. Meer uitleg en tarieven vind je op www.nshispeed.nl/20minutensneller.

Strippenkaart
De strippenkaart wordt in Nederland geleidelijk vervangen door de ov-chipkaart. Op sommige plekken kun je alleen nog met een ov-chipkaart reizen (Rotterdam), op andere plekken met beide betaalsystemen (Amsterdam), en in weer andere steden alleen met de strippenkaart. Nederland zit dus in een vervelende overgangsfase, en dat zorgt voor rare situaties waar je voor sommige reizen zowel een strippenkaart moet hebben als een ov-chipkaart.

De strippenkaart is een langwerpig kaartje waarop strips aangeduid worden. Deze moeten afgestempeld worden. De hoeveelheid strips is afhankelijk van de duur van de reis. Wil je meer uitleg over het gebruik van de kaart? Ga naar www.ov-info.nl/content.php?pagina_id=124.

Je kunt kleinere strippenkaarten in de bus of tram zelf kopen. In de metro moet je van tevoren een kaart kopen en deze zelf afstempelen in een van de machines (zie website boven voor meer uitleg). Kinderen tussen 4 en 12 en mensen ouder dan 65 kunnen (met identificatie) met een roze kortingsstrippenkaart reizen. Anderen moeten gebruik maken van de blauwe strippenkaart. Strippenkaarten (met 15 of 45 strippen) kunnen bij kiosken op stations, de Bruna, Primera, AKO, Albert Heijn en V&D gekocht worden, maar niet bij NS-verkooppunten.

Ov-chipkaart
De ov-chipkaart wordt geleidelijk in heel Nederland ingevoerd als het nieuwe betaalmiddel voor het openbaar vervoer (bus, tram, metro én trein). De ov-chipkaart is een kaart van creditcardformaat waarop geld kan worden gezet. Bij het in- en uitstappen hou je de kaart voor speciaal aangelegde palen en dan wordt het geld afgeschreven van de kaart voor de gemaakte rit of afstand.

In metro’s en treinen kun je er nauwelijks omheen om de kaart zowel bij in- als uitstappen te gebruiken, want anders kom je het station niet in of uit omdat de poortjes niet opengaan. Maar als je met de trein reist vanuit een plaats waar (nog) geen poortjes staan en uit- en overstapt op de metro (of vice versa), staan er op of bij de in-/uitgang van de perrons zuilen om in- en uit te checken. Daar geldt hetzelfde als voor bussen en trams: als je bij het uitstappen gewoon wegloopt van de halte en vergeet ‘uit te checken’ bij de automaat, wordt er te veel geld afgeschreven. Volgens VVV Rotterdam (de stad waar de ov-chipkaart voor het eerst in gebruik is gegaan), is de RET vaak bereid om dit geld te vergoeden, maar dat brengt veel rompslomp met zich mee. Dus vergeet vooral niet uit te checken aan het einde van je rit!

Voor verdere uitleg over verschillende soorten kaarten, tarieven en gebruik kun je kijken op www.ov-chipkaart.nl. Hier vind je ook een actueel overzicht van waar de ov-chipkaart al te gebruiken is.

Nederlandse wegen
Niet alleen het Nederlandse openbaar vervoer, ook het rijden met een gehuurde of eigen auto roept heel veel frustraties op, laten WereldExpat-lezers weten. Betalen voor parkeren en files zijn klachten die het vaakst genoemd worden. Dit hoort vandaag de dag helaas bij autorijden in Nederland. Files kunnen niet altijd vermeden worden, maar je kunt op sommige files wel voorbereid zijn. Wellicht kun je dan je route aanpassen of op een later of eerder tijdstip vertrekken. De spits is nooit een goede tijd om in de auto te zitten en in het weekend kunnen er wegwerkzaamheden zijn die files veroorzaken.
Je kunt surfen naar: www.anwb.nl/verkeer voor actuele reisinformatie of, zodra je bereik hebt, naar een Nederlands radiostation luisteren.

Parkeren
Het is niet mogelijk om een algemeen verhaal te schrijven over hoe je kunt betalen voor parkeren in Nederland. In iedere stad is het betaalsysteem anders. Wel zie je dat steeds minder parkeerautomaten op straat muntgeld accepteren, aangezien deze een geliefde prooi zijn voor dieven. Ben je dus niet in bezit van een chipknip (een ‘elektronische portemonnee’ in de vorm van een chip op je bankkaart, in het Vlaams een ‘proton’) dan kan parkeren op straat in sommige steden moeilijk worden.

Het advies van de VVV in Rotterdam is om in grotere steden in parkeergarages of op parkeerterreinen te parkeren. Hier kun je namelijk in de meeste gevallen zowel met muntgeld als creditcard betalen.

Waar zijn parkeergarages? Gelukkig wordt dit vaak heel duidelijk aangegeven in alle steden in Nederland met een grote blauwe P op de verkeersborden. Wil je je kunnen voorbereiden, surf dan naar www.parkeerlijn.nl. Voor tarieven en advies is www.parkerenindestad.nl een handige site.

Parkeerschijven
Jazeker, er zijn nog plaatsen in Nederland waar je niet hoeft te betalen om te parkeren, maar waar je wel beperkte tijd mag staan. Dit zijn de zogenaamde ‘blauwe zones’. Die worden aangeduid met een blauw bord (zie foto). Om hier te staan heb je een parkeerschijf nodig. Je zet de schijf op de huidige tijd en legt deze zichtbaar achter je voorruit.

Huur je een auto, dan ligt er waarschijnlijk al een parkeerschijf in de auto. Kom je met je eigen auto, dan kun je een parkeerschijf kopen bij boekhandels, ANWB, Hema en VVV-kantoren.

Engels
Een WereldExpat-lezer merkte op dat hij meer succes had bij het inwinnen van informatie als hij Engels sprak: “Alhoewel ik ook vloeiend Nederlands spreek, gebruik ik Engels als ik in Nederland ben. Dan denken de mensen ‘Oh, een toerist’. Als ik Nederlands praat, denken ze ‘Wat een stomme vent’.”
Dit heeft waarschijnlijk te maken met het feit dat mensen in Nederland ervan uitgaan dat iedere Nederlander in Nederland woont en daarom zou moeten weten hoe het zit.

Als je Engelse accent je Nederlandse herkomst niet verraadt, is het volgens deze bezoeker dus aan te raden om voor Engels te kiezen. Dit geldt voor mensen op straat, maar feitelijk ook voor websites. Kom je er op een website in het Nederlands niet uit, surf dan naar de Engelse pagina’s, want daar wordt vaak ook de basis even uitgelegd.

Nuttige links op een rij
Alle links in dit verhaal staat ook in een handig PDF-overzicht. Het is dus een overzicht van websites waar je gedetailleerde en actuele informatie kunt vinden om binnen Nederland te reizen. Download het en bewaar het voor als je weer naar Nederland komt.

Foto boven: Flickr/gen_gibson
Foto onder: Flickr/illustir
Foto rechtsonder: Flickr/josjojo

Meer interessante verhalen lezen? Abonneer je op de gratis WereldExpat Nieuwsbrief