De Nederlandse regering brengt het aantal landen dat bilaterale ontwikkelingshulp ontvangt met meer dan de helft terug. Coordinatie met andere EU-landen moet het vertrek uit deze landen opvangen.

De nieuwe lijst van landen die voor Nederlandse ontwikkelinghulp in aanmerking komen, wordt teruggebracht van 33 naar 15 landen, en maakt volgens de Nederlandse staatssecretaris voor Ontwikkelingssamenwerking Ben Knapen deel uit van een bredere heroriëntatie op het vlak van ontwikkelingshulp.

Knapen wil dat hulp meer is gericht op de economische groei, en hulp aan landen om meer zelfvoorzienend te laten worden. Verder wil hij de nadruk gaan leggen op sectoren waar Nederlandse expertise van pas kan komen, zoals veiligheid en rechtsorde, water, voedselzekerheid en seksuele en reproductieve gezondheid en rechten.

Coordinatie
In een poging om ontwikkelingshulp efficiënter te maken, heeft Knapen nauw samengewerkt met zes andere Europese landen om het beleid te coördineren. Hij omzeilde daarmee de gebruikelijke kanalen van de EU-Commissaris voor ontwikkelingssamenwerking, Andris Piebalgs, omdat hij de bureaucratie 'te omslachtig' vindt.

De Nederlandse staatssecretaris voelt zich aangemoedigd door de samenwerking tussen de zeven landen die nu de ontwikkelingshulp coördineren, en zei dat de samenwerking wordt voortgezet. Deze coördinatie stelt de Nederlandse regering in staat om te bezuinigen, zonder de partnerlanden in de steek te laten, aldus de staatsecretaris.

'We willen vermijden dat je donor darlings en donor weeskinderen krijgt. Er is altijd een element van mode en trendmatigheid bij de landen die hulp verlenen of weer intrekken. En dat is voor de landen zelf nogal oneerlijk. We proberen te bespreken met de partnerlanden dat we niet allemaal uit hetzelfde land weglopen, of allemaal in hetzelfde land blijven.'

Winstmotief
PvdA-Kamerlid Sjoera Dikkers is niet verbaasd over de definitieve lijst die Knapen vrijdag  gepresenteerde. 'Vorige ministers begonnen met de selectie, maar ik ben niet blij met sommige keuzes die Knapen heeft gemaakt.'

Van de achttien landen die zijn geschrapt uit de lijst, is Dikkers met name bezorgd over Burkina Faso en Guatemala. 'Deze landen zijn geen donor darlings. Ze hebben ernstige problemen, en je hoeft geen expert te zijn over een bepaald onderwerp om daar veel goeds te doen.' 

Volgens Dikkers is de nieuwe benadering, met de op nadruk economische betrekkingen, duidelijk zichtbaar in de beslissingen die Knapen heeft gemaakt. 'Knapen wil niet meer in Burkina Faso blijven, omdat Nederlandse bedrijven daar geen geld kunnen verdienen.'

Vice-minister Knapen ontkent dat de winst een drijfveer is in het Nederlandse ontwikkelingsbeleid. Hij zegt dat de beëindiging van de partnerrelatie met Burkina Faso een direct resultaat is van overleg met de zes andere Europese landen. 'Twee andere landen werden aangesteld om hun hulp aan Burkina Faso te verhogen, dus heeft Nederland besloten zich terug te trekken.'