Adriaan Hiele, de financieel specialist van NRC Handelsblad, beantwoordt vragen van kijkers van BVN-tv. Ze zijn bezorgd zijn over het nieuwe zorgstelsel in 2006. Minister Hoogervorst beantwoordde in Studio NL-live op 5 oktober een aantal andere vragen.

Van een kijker uit Curaçao: 'In een van uw volgende uitzendingen kom voornoemd onderwerp aan de orde. Bij u aan tafel zit ongetwijfeld een deskundige, die antwoord kan geven op het volgende probleem en vragen, waarmede ongetwijfeld ook anderen geconfronteerd worden.

Ik ben thans 69 jaar oud en woon sinds 2002 definitief op Curaçao. Sinds 1953 ben ik in Nederland werkzaam geweest en heb altijd belasting en ziektekosten premie betaald, eerst verplicht, later vrijwillig. Gedurende de periodes voor 2002, dat ik op zakenreis en/of vakantie in het buitenland verbleef, was ik derhalve bij een Nederlandse maatschappij verzekerd.

Toen wij ons in 2002 op Curaçao vestigden, kwamen wij tot de ontdekking dat de Nederlandse verzekeringsmaatschappijen mij en mijn vrouw geen dekking op onze polis verleenden. Volgens hun mededeling bestond er geen verdrag met de Nederlandse Antillen. Dit is toch te gek voor woorden. De Nederlandse Antillen vormen toch een onderdeel van het Koninkrijk der Nederlanden en waarom deze discriminatie? Nederlanders woonachtig op de Kaapverdische Eilanden en in landen als Kroatië, Marokko, etc. komen wel in aanmerking. Waarom wel met hen een Verdrag en niet met een deel van Nederland? Als er sprake moét zijn van een verdrag. Tot onze schrik ervoeren wij, dat men op de Nederlandse Antillen geen ziektekostenverzekeringen voor mensen boven de 60 jaar afsluit.

Conclusie: wij vallen geheel buiten de boot, na bijna 50 jaar premie te hebben betaald. Hoe moeten wij hiermede omgaan? Wat als wij, gezien de ontwikkelingen hier in de West, zouden besluiten terug te keren naar Nederland? Kunnen wij dan terugvallen op een Nederlandse verzekeringsmaatschappij?'

Antwoord van Adriaan Hiele: 'Een ziektekostenpolis is een zogenaamde risicoverzekering. De (jaar)premies die u en andere verzekerden betalen zijn bedoeld om in dat jaar de kosten die de verzekeraar/het ziektefonds vergoedt te compenseren. U bouwt dus recht voor later op, zoals bij een ouderdomspensioenverzekering.

Waarom er geen verdrag met de Antillen is, weet ik niet. Dat ligt vast niet aan Nederland. Verder neem ik aan dat u niet sinds 2002 onverzekerd bent. Wat doet u dan? Keert u terug naar Nederland, dan valt u onder de nieuwe verplichte verzekering.

Geen verdragsland
Vraag van een andere kijker uit Curaçao: 'Per 1 januari 2006 komt er een nieuwe zorgverzekering in Nederland met grote gevolgen voor in het buitenland wonende gepensioneerden! B.v. de zeer vele op de Nederlandse Antillen wonende gepensioneerden die thans in Nederland een ziektekostenverzekering hebben, vallen buiten die zorgverzekering omdat de Nederlandse Antillen geen EU-land en geen verdragsland is!

Volgens mijn informatie kunnen deze gepensioneerden zich op de Nederlandse Antillen niet verzekeren op grond van hun leeftijd en verhoogd risico! Zij zijn dus verplicht voor 1 januari 2006 terug te keren naar Nederland. Dit geldt ook voor Antilianen die hun hele leven in Nederland gewoond en gewerkt hebben en nu hun oude dag op hun geboorte-eiland doorbrengen, tenminste als zij een Nederlandse ziektekostenverzekering hebben, b.v. via hun vroegere werkgever!

Is hier een oplossing voor te vinden? Of heeft de regering hieraan gedacht! De Nederlandse Antillen behoren toch tot het Koninkrijk of niet! Ik ben gepensioneerd politieambtenaar en thans verzekerd bij de Dienst Geneeskundige Verzorging Politie. Ik heb besloten om voor 1 januari 2006 terug te keren naar Nederland!

Antwoord van Adriaan Hiele: 'De invoering van de nieuwe verplichte ziektekostenverzekering verbiedt zorgverzekeraars niet om aan mensen in andere landen een verzekering aan te beiden. Ook al wonen die in een zogenoemd niet-verdragsland. U moet dus bij uw huidige verzekeraar navragen welke plannen deze heeft. Maar omdat u terugkeert, bent u van alle zorgen verlost.'

Vraag van een kijker uit Indonesië: 'Ja die zorgverzekering. Wie heeft zo iets nou weer verzonnen en waar is dat nu weer voor nodig. Maar goed wij Néderlanders, wonende in het buitenland, zijn weer eens de klos. Velen van ons, hebben hun werkperiode in Nederland doorgebracht. Hebben daar dus gewerkt, hun premies etc. betaald (40 jaar!) en zijn, op leeftijd gekomen, naar het buitenland vertrokken rekening houdende met de vele regeltjes die er in Nederland bestaan en hierop hun beslissing gebaseerd. Een van die regeltjes was, dat we gewoon verzekerd konden blijven tegen ziektekosten.

Nu wordt ineens zo'n regel geschrapt. Dat is nou weer typisch Nederlands. Waarom wordt zo'n regel (de nieuwe ziektekostenregeling is alleen voor inwoners van Nederland dus buitenlanders ook die nog nooit 1 cent premie hebben betaald!) niet van toepassing verklaard op mensen die nú de beslissing moeten gaan nemen of ze wel of niet in het buitenland willen gaan wonen? Dat zou correct bestuur zijn. Maar dit? Maakt men al gebruik van een ziektekostenverzekering laat die mensen dan gewoon daar.

Hier in Indonesië kan ik me niét tegen ziektekosten verzekeren. Hoe moet dat dan nu? Kan ik naar de ambassade om steun als ik hier in het ziekenhuis terechtkom? Hoe moet het als ik met vakantie naar Nederland wil, verzekering verplicht! Ik heb na 1 januari a.s. geen verzekering! En...in Nederland weigerden (tot nog toe) de maatschappijen om oudere mensen te verzekeren.

Waar blijven de mensen van de Tweede Kamer die mijn belangen moeten behartigen? Zij moeten toch mijn belangen behartigen, want zij vertegenwoordigen mij toch? Waar blijven de vakbonden waar ik nog steeds lid van ben? Of is alleen de contributie van belang?'

Antwoord van Adriaan Hiele: 'Geheel onverwacht komt de nieuwe wet niet. Het is sinds 1 januari 1999 (met instemming van de Tweede Kamer) vast regeringsbeleid dat de Nederlandse overheid in beginsel niet verantwoordelijk kan worden gehouden voor de sociale ziektekostenverzekering van personen die niet in Nederland wonen. Tenzij betrokkenen aan de Europese sociale zekerheidsverordening nr. 1408/71 (daar gaat de nieuwe wet onder vallen) of (bilaterale) sociale zekerheidsverdragen bepaalde rechten kunnen ontlenen. De ziektekostenverzekering wat dus al jaren geen vanzelfsprekende zaak meer.

Met Indonesië is geen verdrag gesloten. Wat niet weg neemt dat u wellicht in Nederland een persoonlijke ziektekostenpolis met buitenlanddekking kunt sluiten of uw bestaande polis kunt voortzetten, want dat valt buiten de nieuwe wet. De zorgverzekeraars zijn daar vrij in.'

Melden bij het CVZ
Vraag van een kijker uit Frankrijk: 'Echtpaar sinds 2001 gevestigd, ook fiscaal, in Frankrijk. Geen inkomen 'uit' Frankrijk. Man: WAO-uitkering die wordt aangevuld door werkgever, nog steeds een officieel dienstverband en daardoor voor ziektekosten verzekerd via de collectieve verzekering van de werkgever bij VGZ. Deze collectieve verzekering kent een 'buitenlandlijst'. Kosten worden door ons hier eerst betaald en vervolgens gedeclareerd en vergoed door VGZ (volgens Nederlandse normen geloof ik). Kortom: tot op heden geen enkel probleem en alles verloopt gladjes. Geen vrijwillige AWBZ-verzekering.

Naar wij tot nu toe hebben begrepen, moeten we ons melden bij het CVZ. Indien men daarheen mailt: geen antwoord. Indien men belt, gebruikelijk lang wachten en "men weet van niets, die melding zal wel door uw huidige verzekering automatisch worden gedaan?" "Nota bene dat in een van hun eigen brochures 'melden op straffe van een boete'! Het CVZ stuurt een rekening voor de nominale premie ad € 1.100 (of meer?). De huidige inkomensverstrekker in Nederland (in dit geval de werkgever) betaalt 6,25%(?).

Het CVZ verstrekt vervolgens een formulier waarmee men zich kan inschrijven in de woonlandverzekering d.w.z. de algemene Franse ziektekostenverzekering. Daar wordt men dan lid van en Nederland verrekent de premie met Frankrijk (?). Vervolgens 'geniet' men dan de woonlandverzekering zoals iedere Fransman.

De tijd om te regelen is érg kort, zijn we na 1-1 '06 vooralsnog op de oude voet verzekerd tijdens een overgangsperiode? Moet men actie nemen om voor die overgangsperiode in aanmerking te komen? De basis-woonlandverzekering kent in Frankrijk een vergoeding van 70%, men kan zich bijverzekeren in Nederland. Wordt 100% vergoed voor de basisverzekering? Moet men zelf opdraaien voor dit verschil ondanks de volle premiebetaling in Nederland?

Kan men zelf besluiten om geen gebruik te willen maken van het Nederlandse aanbod en kan men zichzelf in Frankrijk inschrijven voor de basisverzkering Franse stijl en ook de basispremie hier (een % van het inkomen) zelf betalen; dus de banden met Nederland helemaal doorsnijden? Krijgt men dan wel van het CVZ (of van de eigen verzekering VGZ, wie doet wat?) het benodigde inschrijfformulier?

Indien men, zoals vele van onze kennissen, een pensioen uit Nederland ontvangt, wie betaalt dan de 6,25% 'werkgeversbijdrage? het pensioenfonds of moet men die zelf dan extra gaan betalen? Tot welke inkomensgrens wordt dan die 6,25% geheven? Indien men fiscaal onder Fr valt en in NL geen aangifte doet, hoe bepaalt men dan de 6.25% in dat geval?

In Nederland bestaat ook de AWBZ; valt men in het nieuwe systeem onder de 'AWBZ' van het woonland?
-Kunnen collectieve contracten in Nederland, zoals in mijn geval via mijn werkgever, voor 'buitenlanders' worden voortgezet zoals tot nu toe? Dus de basispremie aan de verzekeraar (VGZ) en vergoeding op basis van de ingediende rekeningen of vergoeding in het buitenland rechtstreeks aan het ziekenhuis (op basis van de Nederlandse tarieven) ?
 
Antwoord van Adriaan Hiele: 'Op de website www.cvz.nl van het College voor zorgverzekeringen staat de brochure Wonen in het buitenland: wat betekent dat voor uw ziektekostenverzekering? Die kunt u daar downloaden. In deze brochure staat precies wat u wel en niet moet doen.

Volgens die bron bent u verzekeringsplichtig voor de Zorgverzekeringswet, omdat u een Nederlandse uitkering ontvangt en in een EU-land woont. U kunt niet op eigen houtje kiezen voor de Franse ziektekostenvariant, omdat de nieuwe Nederlandse wet valt onder de Europese sociale zekerheidsverordening 1408/71, die allerlei regels stelt. Die uitgebreide verordening kunt u vinden door op de zoekmachine Google in te tikken 1408/71. U bent na 1 januari automatisch verzekerd.'