De Nederlander Auke Idzenga is met een door hem ontwikkeld waterpompprogramma genomineerd voor de BBC World Challenge 2010. Vanaf nu kan er gestemd worden op zijn rampompenproject, bedacht op de Filipijnen, waar Idzenga al twintig jaar werkt.

De World Challenge is een internationale competitie voor projecten en bedrijven die lokale gemeenschappen overal ter wereld helpen. Diep vereerd is Auke Idzenga. Nadat hij in 2007 al een prestigieuze prijs voor zijn ram pompen kreeg uit handen van niemand meer dan Al Gore, is hij nu genomineerd door de BBC.

En terecht. Want met zijn vinding heeft Auke en zijn organisatie AIDFI al meer dan 150.000 mensen van schoon drinkwater voorzien. Huishoudens hoog in de bergen, die voorheen elke dag moeilijke klimtochten moesten maken om aan water te komen. Daar kan de BBC-ploeg die opnamen van Auke's werk kwamen maken overigens over meepraten:

'Van alle 12 genomineerden heeft de BBC documentaires gemaakt, die in oktober worden uitgezonden. Dus kwam er ook een tweekoppig camerateam bij ons op de Filipijnen draaien. Dat hebben ze geweten, want die BBC-mannen moesten eindeloos lopen en sjouwen en zelfs met een bamboe vlot over de rivier om op de plekken te komen waar wij rampompen hebben geïnstalleerd.'

BBC happening
Dat de BBC langskwam was een hele happening voor onder andere het plaatsje Katilingban op het Filipijnse eiland Negros. De kinderen van Katilingban hadden een liedje over de rampomp ingestudeerd om hun blijdschap te tonen over de grote verbetering die de pomp in hun leven heeft gebracht.

'In dit hooggelegen plaatsje staan twee scholen met zo'n 500 leerlingen. Die zaten vroeger allemaal zonder water. Maar de rampomp kan water leveren tot grote hoogtes.'

Begin
Ruim 20 jaar geleden ging Auke naar de Filipijnen. Hij kwam uit een sociaal actief gezin en toen hij als marconist op een schip in het verre oosten de enorme armoede zag die daar heerste, besloot hij zijn leven te wijden aan de armen.

Op de Filipijnen werd hij actief in een vakbond. Uit die bond werd AIDFI opgericht, met het doel biologische landbouw te ondersteunen met eenvoudige technieken die overal toepasbaar zijn.

'Op de HTS had ik als jongen al een keer meegewerkt aan een rampompen-project en dat had diepe indruk gemaakt. Ik dacht meteen aan die pomp toen we AIDFI oprichtten. De pompen werden destijds nog van beton gemaakt, maar ik heb er jaren aan gesleuteld tot hij perfect was en overal kon worden ingezet.'

Waterram
Een waterram wordt nu van ijzer gemaakt en bevat onderdelen als een deurscharnier en een autoband. Onderdelen die je overal kunt kopen, waardoor de waterram makkelijk is in het onderhoud. De pomp werkt op waterkracht, er is dus wel verval voor nodig om de energie op te wekken.

Maar een snelstromend beekje kan al genoeg zijn. Een groot gedeelte van het water dat door de pomp gaat kan naar grote hoogtes worden vervoerd. 'Voor elke meter verval die je hebt kun je het water 20 tot 30 keer hoger oppompen en dat 24 uur per dag. Het gaat dus om veel water.'

Internationale spreiding
Inmiddels installeert Auke zijn rampompen in steeds meer landen. Laos en China staan nu op de rol. Het meest gevaarlijk, maar ook meteen meest succesvolle werk was in Afghanistan.

'Daar hebben we drie installaties neergezet, onder permanente bewaking. Een vast onderdeel van ons werk is dat we altijd lokale mensen opleiden om de techniek over te dragen en dus zijn er drie Afghanen naar de Filipijnen gekomen voor een zeer intensieve training.'

'Die mannen zijn daarna een rampompenwinkel begonnen en installeren nu door heel Afghanistan. Geweldig! Het mooie is dat de pomp de totale kwaliteit van leven enorm verbetert. Mensen kunnen zich vaker wassen waardoor de hygiëne toeneemt, dieren als koeien en andere beesten rondom het huis worden gezonder omdat ze nu toegang hebben tot water, en mensen kunnen nu een eigen groentes verbouwen. Sommigen verkopen zelfs al aan de markt. Dat is zó dankbaar.'

Stem op Auke's waterram project! Dat kan tot 11 november. De prijsuitreiking wordt op 4 december uitgezonden bij de BBC. Meer details zijn nog niet bekend. 

Luister naar een radio-interview met Auke Idzenga: