Het seksueel misbruik door paters Salesianen op een katholiek internaat in 's-Heerenberg in Gelderland was intern al in 1967 bekend. Dat blijkt uit onderzoek van NRC Handelsblad en de Wereldomroep.

De hoogste bestuurder van de Salesianen, Quintus Muth, heeft 1967 onderzoek gedaan naar één van de paters. De man werd beschuldigd van het seksueel misbruiken van zeker 5 jongens. Na het onderzoek is de pater overgeplaatst naar een nonnenklooster in Babberich.

Oud-leerling
Oud-wethouder in het Noord-Brabantse Nuenen, Frans Verhallen, heeft als jonge jongen op het internaat gezeten. Hij is één van de slachtoffers van het seksuele misbruik in 's-Heerenberg. In het actualiteitenprogramma Nieuwslijn van de Wereldomroep vertelt hij wat hij heeft meegemaakt.

"Ik ben verschillende keren door twee priesters en twee paters misbruikt. Gewoon seks mee gehad en toch wel verregaande seks, achteraf gezien." Verhallen was toen 15 en 16 jaar oud. Het misbruik duurde twee jaar en een van de paters zocht hem elke maand op voor een intiem bezoek. "Ik vergelijk het met de verhalen die naar buiten komen, die gaan over aanraking, betasting of tegen je aanrijden. Dat gebeurde bij mij ook wel, maar het ging verder door ook helemaal naakt bij elkaar te zijn."

Verhallen kon er destijds met niemand over praten. Hij hoorde wel dat paters jongens soms wat langer vasthielden, maar hij kende geen verhalen die vergelijkbaar waren met zijn eigen ervaring. Verhallen durfde geen nee te zeggen als hij tijdens wandelingen werd meegeleid naar een privékamer. "Het was een gezaghebbend iemand, het waren altijd mensen uit de leiding, en ik denk dat ik op dat moment niet wist welke houding ik moest aannnemen."

Luister naar het gesprek van Job Boot met Frans Verhallen...

Rol van Van Luyn
De secretaris van de hoogste bestuurder in 's-Heerenberg was destijds Ad van Luyn, die nu voorzitter is van de bisschoppenconferentie. Van Luyn gaf deze week opdracht tot een onafhankelijk onderzoek naar het kindermisbruik door rooms-katholieke geestelijken. Van Luyn zegt eind jaren zestig niet op de hoogte te zijn geweest van een onderzoek in 's-Heerenberg.

Cultuur- en kerkhistoricus Peter Nissen zegt in Nieuwslijn het moeilijk te kunnen geloven dat Van Luyn destijds van niets heeft geweten. Niet alleen was Van Luyn secretaris van de hoogste bestuurder, hij is van 1964 tot 1967 leraar geweest in 's-Heerenberg. In 1967 is de pater weggestuurd die beschuldigd werd van het misbruiken van 5 jongens."

"We weten natuurlijk niet hoe de leden van het bestuur met elkaar communiceerden in die tijd, maar het zou wel heel vreemd zijn als de secretaris daar niets van geweten heeft", aldus Nissen. Het is 43 jaar geleden, maar "mij dunkt, dat als zoiets in je eigen kring zich voordoet en dat ook om meer dan één leerling gaat, je het niet makkelijk vergeet."

Tegenstrijdige verklaringen
Tegenover het Algemeen Nederlands Persbureau, ANP, heeft een woordvoerder van Van Luyn verklaard dat de voorzitter van de bischoppenconferentie in 1966 al weg was uit 's-Heerenberg. Hij kon dus niet op de hoogte zijn geweest van het onderzoek.

Dat is in strijd met wat eerder tegenover NRC Handelsblad is verklaard over de werkzaamheden van Van Luyn. De Wereldomroep heeft ook geconstateerd dat in de afgelopen dagen het cv van Van Luyn op de internetpagina van het Bisdom Rotterdam is aangepast. De informatie over de werkzaamheden van Van Luyn in de betreffende jaren is veranderd. Wat de reden daarvan is, is niet bekend.

NRC en de Wereldomroep beschikken over gedetailleerde informatie waarin slachtoffers 137 paters, broeders en nonnen beschuldigen van seksueel of fysiek geweld. Het misbruik zou stelselmatig in de doofpot zijn gestopt. Een commissie onder leiding van oud-minister Deetman gaat op verzoek van de Nederlandse bisschoppen onderzoek doen naar het misbruik in de katholieke kerk.

Wilt u ook uw verhaal kwijt, mail dan naar

Luister naar het gesprek van Job Boot met cultuur- en kerkhistoricus Peter Nissen: