De Wereldomroep laat prominente Nederlanders aan het woord over hun vakgebied, Nederland en de actualiteit. In het vijftiende deel van de serie Mickey Huibregtsen: optimist met een missie. 'Ik noem mezelf wereldverbeteraar derde klasse.'

Hij is het eigenwijze jongetje dat denkt dat het beter kan. Het is niet de enige typering die Mickey Huibregtsen (1940) over zichzelf loslaat. Hij noemt zichzelf ook een ongebreidelde optimist: "En dat moet je ook zijn als je zoiets als de Publieke Zaak ter hand neemt." In 2003 richtte hij samen met oud-politicus Pieter Winsemius de vereniging de Publieke Zaak op. De vereniging wil een katalysator zijn. Burgers moeten volgens Huibregtsen weer meer verantwoordelijkheid krijgen én nemen voor het maatschappelijk wel en wee. "Ik wil een nieuwe dynamiek in de samenleving."

Zijn ziekte (leukemie) maakt hem nog gedrevener om De Publieke Zaak op de kaart te zetten. Vol passie vertelt hij wat Nederland nodig heeft. Samenwerken is voor hem het sleutelwoord: op politiek niveau maar ook tussen burgers. "Om te beginnen met de buren."

Volgens Huibregtsen zijn Nederlanders niet van nature behulpzaam. We staan te weinig open voor onze omgeving, vindt hij. En over de mens in het algemeen: "We zijn te veel consumenten en te weinig producenten van deze maatschappij." Daarom denkt hij dat de huidige economische crisis (hoe vervelend ook) toch ergens goed voor is. We zullen weer duurzamer gaan leven. Ons ook realiseren dat er belangrijkere dingen zijn dan consumeren. "We moeten in Nederland niet terug naar de dorpssfeer van 80 jaar geleden. Maar de bereidheid om samen te werken en voor elkaar te zorgen zijn we een beetje kwijtgeraakt."

Onderlinge afhankelijkheid
Het goede element van de crisis is dus dat mensen weer de onderlinge afhankelijkheid voelen en weer meer bereid zijn om elkaar te steunen. Samenwerken is het sleutelwoord, volgens de voormalige topman van onderzoeksbureau McKinsey. Het is de beste remedie in tijden van crisis, ook voor politici.

Politieke partijen moeten ophouden met 'vliegen afvangen' en zich niet langer tegen elkaar afzetten, meent hij. Er is juist behoefte aan een groep mensen die samen nadenkt over de wijze waarop de economische problemen aangepakt kunnen worden. Maar ondertussen wordt er volgens Huibregtsen over de verkeerde onderwerpen gediscussieerd in de Tweede Kamer. Zo is er te uitvoerig gesproken over de reis van Geert Wilders naar Londen toen de PVV-voorman Engeland niet in mocht: "Terwijl ondertussen de grootste crisis van de eeuw plaatsvindt."

Met die economische crisis wordt het nog veel slechter. Huibregtsen schat dat we al snel anderhalf jaar verder zijn voordat we het ergste achter de rug hebben. "Er is sprake van zo weinig inzicht en overzicht. Het beste wat de regering kan doen is een begrijpelijk beeld schetsen van wat er aan de hand is en aangeven wat er ongeveer gaat gebeuren."

Marginale verschillen
Politieke partijen verspillen kostbare tijd door meer bezig te zijn met de gunst van de kiezer dan met een concreet plan van aanpak. En dat terwijl de ideologische verschillen tussen politieke partijen op bijna alle fronten marginaal zijn. "We willen allemaal ongeveer hetzelfde. We willen allemaal voor de zwakkeren zorgen. Alleen als het om abortus en euthanasie gaat zijn er grote verschillen. Maar verder zijn we allemaal sociaal denkende kapitalisten." Het heeft dus geen zin om elkaar te bevechten.

Nederland liep ooit voorop als het gaat om bestuurlijke vernieuwing en democratisch functioneren. Maar die tijd ligt achter ons. De wil om te experimenteren is verdwenen en hiermee ook de voorspong die Nederland had. "Degenen die succesvol zijn, gaan ten gronde aan hun eigen succes. Ze weigeren vervolgens te veranderen. De gedachte is dat de vorm die we nu hebben ook goed is voor de toekomst. Maar dat is het helemaal niet."

Hij stelt een enorme cultuurverandering voor bij alle spelers in de maatschappij. Niet alleen bij de overheid. Ook bij de burgers en bedrijven. En niet te vergeten bij de media. De eerste verantwoordelijkheid van de media is volgens Huibregtsen het verschaffen van informatie en inzicht en niet het brengen van nieuws. "Nieuws is eigenlijk een bijkomstigheid. Het gaat om inzicht."

Publieke Zaak
De Publieke Zaak nodigde prominente Nederlanders uit om hun visie te geven op de maatschappij van morgen. Ruim dertig Nederlanders schreven een essay. Die werden vervolgens gebundeld onder de titel: De Publieke Zaak - Inspiratie voor een nieuwe dynamiek in de samenleving. "We willen de kwaliteit van het publieke debat verhogen."