Verliefd, verloofd en dan: trouwen! Het huwelijk gaat met een hoop rituelen gepaard; trouw je met iemand uit een andere cultuur dan heb je te maken met gebruiken die onbekend zijn. Bekijk je die wat nauwkeuriger dan blijkt dat rituelen weliswaar verschillend zijn, maar dat de gedachten erachter universeel zijn.

Een huwelijk wordt gevierd met de bruiloft, dat woord is afkomstig van de bruidsloop, de weg die de vrouw aflegt van haar eigen huis naar het huis van haar man. Ze gaat van de macht van haar vader over in die van haar man; dat gaat met veel emoties gepaard, er breekt immers een nieuwe fase aan, vandaar dat de bruid daarbij vaak huilt, de bruidstranen. Omdat ze beschermd moet zijn draagt ze een sluier.

'Heel vaak is de stoet ook heel belangrijk', zegt directeur van het Nederlands Centrum voor Volkscultuur, Ineke Strouken, 'men loopt dan letterlijk naar de kerk, want het kerkelijk huwelijk is vaak het belangrijkste. Je vraagt dan de zegen voor je beslissing om voor altijd samen met iemand te zijn. In veel culturen is trouwen voor de wet slechts een formaliteit.'

Al lopende kunnen er allerlei dingen gebeuren, legt Strouken uit. Er ligt bijvoorbeeld een bezem, en als de vrouw die oppakt, houdt zij het huis goed schoon. Als ze het kind oppakt dat er staat wordt ze een goede moeder. Ook kleuren zijn belangrijk, zo staat rood in China voor geluk. Zo wordt de bruid in een rode draagstoel langs allerlei plekken gedragen die geluk brengen.

Langdurig
De ringen staan voor een lang huwelijk, de ring is immers rond, dus oneindig. Gasten wensen het bruidspaar veel geluk en een lang huwelijk, door cadeaus te geven als bruidssuikers. Die symboliseren de zoetheid van een lang en gelukkig huwelijk.

Eten, en dan vooral zoet eten, is sowieso belangrijk bij bruiloften, in alle culturen. Denk aan een zeer uitgebreide lunch in Italië met de ganse familie, een diner voor meer dan honderd gasten in China of, als klap op de vuurpijl, een huwelijk in Yemen, waar 1500 gasten in drie dagen tijd 200 geiten verorberden, alsmede ongelooflijke hoeveelheden qat wegkauwden. De mannen dan, de vrouwen vierden volledig afgescheiden van de mannen feest en bruid en bruidegom waren dus ook niet samen.

Puthaak
Als het allemaal niet veel mag kosten, is er nog de mogelijkheid van 'trouwen over de puthaak', wat heel arme mensen in vroeger tijden deden. Zij konden geen gemeentehuis of kerk betalen; de moeders van bruid en bruidegom hielden dan de puthaak, waaraan de emmer in de waterput hing, vast en het bruidspaar sprong eroverheen en was dan getrouwd. 

Daarop lijkt het Keltische huwelijk wat weer populair wordt in Nederland, zegt Strouken. 'De moeders houden dan een stok vast en het bruidspaar springt daarover heen. De handen zijn dan aan elkaar gebonden hebben, met speciaal uitgekozen rituele kleuren, waarbij geel staat voor veel vreugde, rood voor diepgang en romantiek en blauw voor bescherming. De sprong telt, daar hoeft geen ambtenaar van de burgerlijke stand aan te pas te komen.' En dat is dan weer heel ouderwets.

Meer artikelen lezen voor en door Nederlanders in het buitenland? Neem een gratis abonnement op het WereldExpat Magazine!