Geruchten over de Mexicaanse griep, het vaccin en medicijnen zijn hardnekkig. Vooral op internet zijn zin en onzin moeilijk van elkaar te onderscheiden. In de serie Griepgruwelen brengt de Wereldomroep duidelijkheid. In deel 1 aandacht voor de veelgehoorde claim dat er kwik in het H1N1-vaccin zit.

De kwestie werd weer eens aangekaart door Aruba. Milton Ponson van de ontwikkelingsorganisatie Rainbow Warriors stuurde een brief aan het Nederlandse parlement waarin hij klaagde over het 'giftige' cadeau van de Nederlandse staat aan Aruba en de Antillen. Ponson maakt zich grote zorgen over de toevoeging Thimerosal aan het griepvaccin. "Dit soort kwikverbindingen worden bij andere vaccins niet meer gebruikt", zegt Ponson. Er is voor het H1N1-vaccin onvoldoende aangetoond dat het middel niet giftig is."

Conserveringsmiddel
De term kwikverbinding klinkt in dit geval enger dan gerechtvaardigd. Thimerosal is een organische kwikverbinding die dient als conserveringsmiddel. Een normaal vaccin, tegen bijvoorbeeld mazelen of polio, bestaat uit één dosis per spuitje. Maar van het griepvaccin zitten er tien eenheden in een potje. Reden: vanwege de grieppandemie waren snel grote hoeveelheden vaccin nodig.

Dat betekent dat een conserveringsmiddel nodig is om het vaccin te beschermen tegen ziektekiemen zodra het potje opengaat. De toevoeging van Thimerosal is daarom een eenmalige uitzondering, veroorzaakt door bijzondere omstandigheden.

Broodje paling
Het middel kan echt geen kwaad, benadrukt Marien Weststraten van het Nederlands Vaccin Instituut (NVI) "Het is niet hetzelfde als het kwik dat je vroeger in de kwikthermometer aantrof. Het is een organische kwikverbinding die binnen een week het lichaam weer verlaat. En bovendien praten we over een hele kleine concentratie per dosis."

Nog even voor de duidelijkheid: in een broodje paling zit meer kwik dan in het griepvaccin, zegt Marien Weststraten. En dat kwik is wél van de schadelijke soort.

• Beluister de radiobijdrage over kwik in het griepvaccin (4'07"):