Drie weken lang hebben Maxime Verhagen (CDA), Mark Rutte (VVD) en Geert Wilders (PVV) elkaars nieren geproefd. Deze week moet duidelijk worden of de rechtse minderheidscoalitie kans van slagen heeft.

Hoe gaat het met die onderhandelingen tussen CDA, VVD en PVV? Het is maar net aan wie je die vraag stelt. Informateur Ivo Opstelten zei vorige week dat het proces op koers ligt. Voorzichtig positief dus. Eerder liet Opstelten weten dat na drie weken wel duidelijk zou zijn of de onderhandelingen iets hadden opgeleverd. Dat moment komt naderbij.

Islam
De onderhandelaars hullen zich in stilzwijgen. Eén keer is de mediastilte kort onderbroken. En dat ging juist over het meest gevoelige punt tussen de partijen: de islam. Want Wilders wil op 11 september in New York een toespraak gaan houden bij Ground Zero. Twee straten verderop wordt een moskee gebouwd en daar is felle kritiek op.

Dat bezoek zit Verhagen niet lekker, want bekend is dat Wilders over de islam geen blad voor de mond neemt. En dus riep hij de PVV-leider op om de belangen van Nederland op 11 september in het oog te houden. Als de PVV-leider gedoogsteun geeft aan het minderheidskabinet van VVD en CDA dan wordt zijn verantwoordelijkheid ook een stuk groter.

Verhagen
Maar na jaren van confrontatie tussen CDA en PVV, had Verhagen kunnen weten dat Wilders zich niet laat afremmen. Zeker niet op een van zijn belangrijkste verkiezingsthema's. De PVV-leider wees bovendien fijntjes op de afspraken die tussen de partijen zijn gemaakt. Ze zouden elkaars verschillende opvattingen over de islam toch accepteren? Einde discussie.

Inmiddels is het binnen het CDA flink aan het rommelen. Een deel van het CDA wil eerst eens zien wat die onderhandelingen met Wilders opleveren. Verhagen kreeg zelfs een bemoedigend briefje waarin lokale CDA'ers hun vertrouwen uitspraken. Misschien dat Wilders zich toch nog laat muilkorven.

Dissidenten
Maar er zijn er ook die bij voorbaat niet met Wilders in zee willen. Lokale CDA'ers kwamen met een petitie. Prominenten als oud-premier Dries Van Agt en oud-fractieleiders Willem Aantjes en Frans Andriessen spraken het 'njet' uit. Met een partij die zo tegen de vrijheid van godsdienst ageert doe je geen zaken, is de opvatting.

Inmiddels is in de media een klopjacht ontstaan naar die ene CDA-dissident in de Tweede Kamer. De Friese jongeling Sander de Rouwe? Het Turkse kamerlid Coskun Çörüz? De eigenzinnige Ad Koppejan? Of zijn er niet één maar meer dissidenten, zoals Trouw meldt op basis van 'een zeer goed geïnformeerde bron'.

Krappe meerderheid
De situatie is in ieder geval precair. Met een krappe meerderheid van één stem kan een willekeurig kamerlid de rechtse samenwerking opblazen. De vraag is of iemand binnen het CDA dat ook echt aandurft. Zo niet, dan is er altijd nog het CDA-congres dat over die samenwerking moet stemmen.

Zover is het nog niet. Eerst is het woord aan Verhagen, Wilders en Rutte.

Meer artikelen lezen voor en door Nederlanders in het buitenland? Neem een gratis abonnement op het WereldExpat Magazine