Het aantal aangiftes van bekladding breekt dit jaar alle records. Treinonderhoudsbedrijf Nedtrain komt met een nieuw wapen in de strijd tegen graffiti. Een speciaal verf-afstotende folie waardoor de treinstellen sneller en makkelijker te reinigen zijn.

Op werkplaats Cartesiusweg in Utrecht worden foto’s genomen van een ‘Olympische’ dubbeldekker. Over de oranje verf staan in goen en geel grote, moeilijk leesbare letters gespoten. De verf bedekt carrosserie, raam en onderstel. ‘Grab’ heeft gesigneerd voor de creatie. Schoonmaker Hursit: "Dat kost me de middag."

"Ken jij die tag," vraagt Peter Nelissen aan collega Fred Volkers. Het antwoord is ontkennend. Door de graffiti vast te leggen hoopt Nedtrain de schade ooit te kunnen verhalen. Maar de kans op succes is niet bijster groot. Nedtrain en Spoorwegen hebben hun hoop sinds kort gevestigd op andere middelen.

Vies is onveilig
Langzaam druppelt die ochtend de ene na de andere trein binnen. De schade van de nacht: een intercity, een stoptrein en de stoere Olympische dubbeldekker met manshoge sporthelden. Nu dus bespoten in woeste kleuren. Het is nu eenmaal onmogelijk om alle treinen dag en nacht te bewaken. Hursit kan weer even vooruit.

Nelissen en Volkers hebben een oog ontwikkeld voor de ‘artiesten’. Nelissen: "Die grote letters zijn haastig geschilderd. Die banaan, verderop, met armen, benen en een gezicht is er rustiger op gezet. De maker heeft daar minstens tien minuten aan besteed. Overigens gaat het ons niet om ‘mooi’ of ‘lelijk’. Graffiti geeft onze reizigers een gevoel van onveiligheid. Die stapt niet graag in een trein met grote verftekeningen. Alleen om die reden willen we persé dat onze treinen er fris uitzien."

Geen wondermiddel
Nedtrain verwijdert per jaar 150.000 vierkante meter graffiti per jaar, grofweg zo’n tienduizend treinstellen met versierselen. Dat kost de onderneming –en uiteindelijk de reiziger- zo’n acht miljoen euro.

Maar er gloort hoop aan de horizon. Door de eigen medewerkers is een flinterdunne verfafstotende folie ontwikkeld. Niet dat je de graffiti er nu even met een doekje afpoetst, maar het halveert wel de schoonmaaktijd. Voor de binnenkant kwamen Willie Wortels met een supersnel drogende verf. Likje met de roller en rijden maar weer. Peter Nelissen: "Dat scheelt al met al per jaar uiteindelijk twee miljoen aan schoonmaakkosten. En de gele lak op de carrosserie blijft door het folie langer helder. Een bijkomend voordeel."

Volkers en Nelissen zijn erg enthousiast over de inventiviteit van hun collega’s in de werkplaats. "Vanuit het buitenland is er veel belangstelling voor het folie. Graffiti is een probleem waar alle maatschappijen ter wereld last van hebben. En denk eens met me mee: misschien kunnen we ooit folie ontwikkelen in de NS-kleuren. Bekleed je op die manier een nieuwe, kale trein, dan scheelt dat veel verfwerk."

Kat-en-muis-spel
Fred Volkers ziet het vaak gebeuren. Gaat er een fris gepoetste ‘bak’ de deur uit, is-ie de dag erna weer terug. Helemaal onder. Het blijft een kat-en-muis-spel. Nelissen: "De grootste kick voor die gasten is een creatie te zien rondrijden door het land. En dat te fotograferen. De beste ontmoediging is acuut schoonmaken en weer de rails op. Door het nieuwe laagje kunnen de stellen die ’s ochtends binnenkomen nu ’s middags weer de dienstregeling in."