De Nederlandse Victor Wildeman is wellicht de enige persoon op aarde die vrijwillig kiest voor een leven achter Ugandese tralies. Met zijn stichting Second Chance Support (SCS), wil hij het leven van Ugandese gevangenen verbeteren. 'Mijn realiteit bestaat uit schurft, luizen, stinkende cellen en sociaal isolement. Maar ik heb me nog nooit zo rijk gevoeld.' 

Een ontspannende en zonnige vakantie in Uganda, dat moest het worden. Maar na een week stond Victor Wildeman samen met zijn vrouw in een donkere, overbevolkte cel. 'Via via kon ik een bezoek brengen aan gevangenissen in Luzira, in de hoofdstad Kampala. Wat ik daar zag was verschrikkelijk, het leven ontdaan van alle franje, zoals ik het noem. Het was kaal, leeg, donker en ellendig. Ik kon het niet aanzien.' 

Dus besloten Victor en zijn vrouw Bea, die allebei al jarenlang vrijwilliger in het Nederlandse gevangeniswezen zijn, twee en een half jaar geleden de stichting Second Chance Support op te zetten. 'We willen gevangenen ondersteunen en zorgen dat ze zich verder kunnen ontwikkelen – door het verbeteren van hygiënische omstandigheden, het aanleveren van medicijnen, door beroepsopleidingen te geven en er vooral, heel simpel, voor ze te zijn.' 
 
Overvolle gevangenissen
Ugandese gevangenissen kampen met enorme overbevolking. Gemiddeld is het in een cel in het Oost-Afrikaanse land 220% voller dan het volgens de Verenigde Naties maximaal zou moeten zijn. Van iedereen die achter de tralies belandt, zit het merendeel in voorarrest, wachtend op een proces. Dat wachten alleen al duurt jaren.
 
In het zuiden van Uganda, tussen de hoofdstad Kampala en Entebbe, ligt Kigo, waar Second Chance Support actief is. Als Victor op zijn boda-boda (brommertje) aan komt rijden, wordt hij enthousiast onthaald. Musana! Musana! Klinkt het al van ver. 'Musana is de Ugandese naam die ik van de gevangenen heb gekregen. Het betekent zonlicht, ze vinden ons het licht in het duister.' De gevangenis herbergt zo’n 1100 gevangenen, terwijl het gebouwd is voor slechts 400 man.
 
Toch heeft Second Chance Support in korte tijd veel voor elkaar gekregen. Er is nu stromend water, de zieke gevangenen slapen niet meer op de grond maar op bedden, er zijn medische faciliteiten, er is een schooltje in de gevangenis gebouwd, en gevangenen kunnen beroepen leren zoals hout- en metaalbewerking. Het meeste geld komt van giften uit Nederland, de rest van vrienden, kerken, scholen en ziekenhuizen.
 
Gelijkwaardigheid
Voor Victor is gelijkwaardigheid het belangrijkst. 'Als vrouwen op de grond zitten, ga ik er tussen zitten. Als de gevangenen sjouwen met palen, dan sjouw ik mee!' In zijn wereld is een zwerver evenveel waard als de koningin. Helaas is de realiteit van Uganda anders. 'Alles is hier heel hiërarchisch. Ik probeer mensen te laten geloven in hun potentieel. Er zit zoveel in!'
 
Ondanks die resultaten voelt hij ook veel frustratie. 'Tijdens hun tijd in de gevangenis hebben we mensen een opleiding gegeven. Nu krijgen we te horen dat sommigen van hen na hun vrijlating al maanden wachten op een certificaat van de overheid om aan de slag te kunnen, maar dat niet krijgen omdat er geen printer is! Daar ga ik dus wat aan doen, onacceptabel!' 
 
Onder continu bezorgd kijkende grijze wenkbrauwen, stralen zijn fonkelend blauwe ogen kracht en doorzettingsvermogen uit. Victor Wildeman is gepassioneerd, en gehard geworden van het leven achter tralies in Uganda.
 
Dankbaarheid
'Onze jongens', antwoordt hij resoluut op de vraag wat hem drijft. 'Soms zit ik te janken en denk ik om ermee te kappen. Maar dit is voor hen geen menswaardig leven. Ik zie aidspatiënten zonder medicijnen, gehandicapten met kapotte prothesen. Ik moet doorzetten. Gelukkig krijg ik bergen voldoening terug.'

Toch denkt hij erover om over een jaar terug naar Nederland te gaan. Hoewel hij erkent dat dat moeilijk gaat worden. 'Ik ben verloren in twee werelden. Ik blijf hier altijd een buitenstaander, maar hoor ook niet meer thuis in Nederland. Als ik de slurf van Schiphol uitloop en al die luxe winkels zie ... Het is zo oneerlijk. Waar ik ook ben, mijn hart blijft altijd hier, bij onze jongens in de gevangenis.'