Of een asielzoeker in Nederland mag blijven, moet bepaald worden door de mate waarin hij of zij ingeburgerd is en een toekomstperspectief heeft. De lokale omgeving moet mede kunnen adviseren of dat zo is. Dat geeft minister Leers de gelegenheid om in individuele gevallen uitgeproceerde asielzoekers alsnog een verblijfsvergunning te geven. Dat staat in een vandaag verschenen advies van de Adviescommissie voor Vreemdelingenzaken.

Iedereen in Nederland kent het verhaal van de oorspronkelijk Angolese jongen Mauro, hier opgegroeid en ingeburgerd, maar volgens de regels uitgeprocedeerd. Er zijn ook andere voorbeelden. Organisaties spannen zich overal tot het uiterste in om ze hier te houden. Minister Leers vroeg om advies om goed te kunnen beoordelen of mensen, die zich goed gedragen, alsnog mogen blijven.

‘Het gaat hierbij niet alleen om schrijnende gevallen’ zegt voorzitter Adriana van Dooijeweert van die adviescommissie. ‘De minister wilde een positieve benadering. Hoe kun je goed beoordelen of mensen die hier al lang zijn en geen strafbare feiten hebben gepleegd een zodanige rol in de plaatselijke gemeenschap hebben dat het helemaal niet zo erg is als ze hier blijven’.

De minister blijft beslissen, maar in de visie van van Dooijeweert krijgen bijvoorbeeld de gemeente, plaatselijke kerken, scholen en clubs zitting in de commissies die hem moeten adviseren over een verblijfsvergunning. ‘Als in Appelscha een gezin zit, waarvan iedereen zegt dat ze het hardstikke goed doen, kan de burgemeester of een schooldirecteur goed onderbouwd zeggen hoe het met dat gezin gaat’, meent ze.

Duits voorbeeld
Bij het advies aan Leers is nadrukkelijk gekeken naar het Duitse voorbeeld van dergelijke commissies in de deelstaten. ‘Die commissies hebben voor zichzelf in hun achterhoofd enkele criteria, waar ze naar kijken. Dat is niet een vast lijstje, wat openbaar is en afgevinkt wordt. Er wordt naar ieder individueel geval gekeken'.

Vraag is vervolgens wel hoe je objectief kunt vaststellen in hoeverre iemand is ingeburgerd en een toekomst in Nederland heeft. Manager asielbeleid Trees Wijn van Vluchtelingenwerk Nederland: ‘Ja , dat is best een lastige. Je zou kunnen kijken naar het taalgebruik van iemand of de pogingen een studie op te pakken. Of iemand heel actief als vrijwilliger is’.

‘Een ander praktisch probleem is dat de gemeente zelf moet aangeven wat ze gaan bijdragen aan de inburgering van die persoon. In een van de hoofdstukken staat ook dat de gemeente garant zou moeten staan dat hij of zij niet naar bijstandsniveau terugvalt. Maar in zijn geheel zijn we blij met dit advies’ , oordeelt Trees Wijn van Vluchtelingenwerk Nederland.