De Kerk der Friezen in Rome is weer in oude glorie hersteld. Na drie jaar en ruim 800 duizend euro is zondagochtend - met de onthulling van een plaquette - de restauratie officieel afgerond. 
 
'De restauratie van deze kerk, door vele vrijgevige handen geholpen, met inzet van Nederlanders zowel als Italianen gezamenlijk aangevat en met succes voortgezet, is op 30 oktober 2011 tot een gelukkig einde gebracht'. Zo vertaalde John Jorritsma, commissaris van de Koningin in Friesland, de Latijnse tekst op de plaquette voor de zo'n 200 Nederlandse gelovigen.

Jorritsma mocht samen met de emeritus-bisschop van Rotterdam, Monseigneur Van Luyn, en zijn voorganger, Ed  Nijpels, na de ochtendmis het monument onthullen. De mis werd voorgegaan door bisschop Van Luyn, die erg blij is met het resultaat van de restauratie.

Voldoening
'Het geeft ontzettend veel voldoening, we hebben er zoveel jaren aangewerkt. In het begin was het moeilijk met fondsenwerving en hij is nu zo geweldig opgeknapt voor al die generaties Friezen en andere mensen van de lage landen die hier naar toe kwamen om de paus te ontmoeten. Erg bijzonder', vertelt Monseigneur Van Luyn.

De onthulling van de plaquette is de afsluiting van een weekend vol festiviteiten rondom het voltooiing van de restauratie. Op vrijdagavond was er een speciale mis om het pronkstuk van Friese Kerk in te zegenen: het compleet gerenoveerde 18e eeuwse orgel. Het Vaticaan had Bisschop Lanzani afgevaardigd om de zegen over het orgel uit te spreken, waarna de Nederlandse, of eigenlijk Friese, maestro Liuwe Tamminga er een concert op gaf.

Bijzonder
'Het is een bijzonder orgel en het is vooral bijzonder dat in de Friese kerk een prachtig Italiaans orgel staat. Het orgel is in de 18e eeuw gebouwd en stond oorspronkelijk in de Sint Pieter. In 19e eeuw is het hier naar toe gekomen en blijven staan. En nu, na de restauratie, klinkt het zoals het klonk op de eerste dag in de 18e eeuw.'

Tamminga, beschouwd als één van de grootste kenners op het gebied van Italiaanse orgelmuziek uit de 16e en 17e eeuw, had voor de gelegenheid een programma samengesteld met componisten uit de Lage Landen en Italië. In ruim drie kwartier liet de maestro de honderden bezoekers genieten van onder andere Sweelinck, Frescobaldi en Mozart. Die laatste schreef een variatie op het Wilhelmus waar Tamminga het concert mee afsloot.

Prominenten
De inzegening werd bijgewoond door tal van prominenten, zoals de voormalige commissaris van de koningin van Friesland, Ed Nijpels. Hij is nu voorzitter van de Stichting Vrienden van de Kerk der Friezen. 'Destijds heb ik, als commissaris van de Koningin, samen met Bisschop Van Luyn het startsein mogen geven van de restauratie en nu maak ik, in een hele andere functie, het einde van de restauratie mee.'

Op zondagochtend stroomt de Kerk der Friezen opnieuw vol. Met ruim 200 gelovigen zijn alle banken bezet, sommigen moeten zelfs genoegen nemen met een staanplaats achterin. Tijdens de mis benadrukt bisschop Van Luyn het belang van dit stukje Nederland in Rome als verbindende factor in de Nederlandse gemeenschap en als aanlegplaats voor pelgrims die op bezoek gaan in de Sint Pieter, letterlijk op een steenworp afstand.

Heroveren
Hij roemt de rol die bisschop Muskens heeft gehad op het 'heroveren' van de Friese kerk op het Vaticaan. Nadat in de jaren tachtig voorzichtig weer missen in het Nederlands werden opgedragen in de kerk, heeft Muskens er bij de Heilig Stoel op aangedrongen dat gebruiksrecht contractueel vast te leggen. Dat gebeurde in 1992.

'Dat contract is vorig jaar hernieuwd', zegt de bisschop terwijl hij zijn groene kazuifel uittrekt. 'En daarin is het gebruiksrecht weer voor 15 jaar vastgelegd. Dus dit blijft een stukje Nederland in Rome.'