Voor het eerst in jaren heeft Nederland weer te maken met de bof. Emigranten, expats en toeristen die nu naar Nederland komen voor een bezoek aan de familie, hoeven zich geen zorgen te maken. Wel wordt aangeraden dat nieuwe studenten, ook als ze uit het buitenland komen, zich (opnieuw) laten vaccineren

De infectieziekte bof, oftewel parotitis epidemica, kwam al jaren praktisch niet meer voor in Nederland. De infectieziekte is de afgelopen maanden vastgesteld bij zo'n driehonderd studenten van het universitair Medisch Centrum in Groningen. Het Medisch Centrum roept nu co-assistenten van het ziekenhuis op zich te laten vaccineren tegen de infectie. Volgens het ziekenhuis wordt de voorzorgsmaatregel genomen om patiënten te beschermen.

Topje ijsberg
Sinds 1987 worden kinderen in Nederland ingeënt tegen de bof. Dat gebeurt in het kader van het rijksvaccinatieprogramma. De ziekte kwam veel voor als kinderziekte totdat het BMR-vaccin (bof, mazelen en rodehond) werd geïntroduceerd. Kinderen krijgen deze vaccinatie twee keer: als ze 14 maanden zijn en nog een keer als ze 9 jaar zijn.

Volgens prof. Roul Coutinho van het Centrum voor Infectieziektenbestrijding van het RIVM vormen de geregistreerde gevallen vermoedelijk het topje van de ijsberg. 'De meeste patiënten zullen niet naar de huisarts gaan, of de huisarts heeft het ziektegeval niet opgegeven.' Het RIVM vraagt artsen hier overigens wel om, omdat het instituut een beeld wil krijgen van zogenoemd vaccinfalen. Een inenting die niet of onvoldoende werkt.

Emigranten en expats op vakantie
Expats, emigranten en toeristen die tijdens de zomervakantie naar Nederland komen, hoeven zich geen zorgen te maken. Ook in andere landen duikt de kinderziekte regelmatig op. Coutinho: 'De bof heerst binnen heel specifieke groepen. Vooral onder studenten; jongeren in de leeftijdsgroep tussen de 20 en 25 jaar. Daar is niet veel aan te doen. Maar mensen hoeven zich ook niet ongerust te maken.'

Mocht een van de kinderen nu net gaan studeren in Nederland, dan is het wel handig om na te gaan of er nu voor het eerst gevaccineerd moet worden of dat oudere vaccinaties moeten worden herhaald.

Afweer
De huidige studenten behoren volgens het RIVM tot de eerste generatie die als kind is gevaccineerd. Het vaccin werkt wel, want de ziekte is bijna uit Nederland verdwenen. Maar blijkbaar is hun afweer op latere leeftijd niet meer afdoende, zegt Coutinho. Hij is niet verbaasd dat de bof weer is opgedoken. 'In de ontgroeningstijd zitten studenten dicht op elkaar, en verspreidt het virus zich makkelijk.'

Het RIVM vraagt dan ook sinds een paar maanden studenten in Nederland die niet volledig zijn ingeënt, een herhalingsprik te halen. Jongeren die nu beginnen met hun studie moeten hun vaccinatieboekje controleren en zo nodig alsnog een vaccin halen. 'Dat sluit niet alle risico uit', erkent hij. 'Maar de kans op besmetting is minimaal, We moeten werken aan een beter vaccin, maar dat is er nu niet.'

Epidemie
In 2008 trad een bof-epidemie op in de Nederlandse Bijbelgordel, waar minder mensen gevaccineerd zijn tegen bof. Veel orthodoxe protestanten laten hun kinderen niet inenten.

De Bijbelgordel, ook wel bible belt of refoband genoemd, is een aanduiding voor de geografische band die loopt van het westen van Overijssel naar Zeeland in Nederland. Hier wonen relatief veel orthodoxe protestanten.

Lees verder:
RIVM: De bof, wat weten we er nog van?