Radio Netherlands Worldwide

SSO Login

meer inlog mogelijkheden:

Close
  • Facebook
  • Flickr
  • Twitter
  • Google
  • LinkedIn
Home
Maandag 28 mei | Wereldomroep.nl is de website voor Nederlandstaligen in het buitenland, expats en emigranten.
Lydia Rood
Map
Hilversum, Nederland
Hilversum, Nederland

Column Lydia Rood: De spex van grax

Gepubliceerd op : 12 november 2011 - 10:00 am | door Lydia Rood (foto: Mark Sassen)
Lees meer over:

Lydia Rood

'Duizendpoot' Lydia Rood (1957) studeerde Spaans en journalistiek en schreef kleuter-, kinder- en jeugdboeken, toneelstukken, filmbewerkingen en leesboekjes voor de basisschool. Daarnaast schrijft ze thrillers voor volwassenen (samen met broer Niels), romans en erotische verhalen.

Ze is verzot op taal en maakt daar sinds 2008 elke week een column over bij RNW; eerst op het weblog Klare Taal en tegenwoordig in het dossier Klare Taal Extra (op de website) en in de Wereldkrant. Eens in de veertien dagen is ze ook te horen in het radioprogramma Klare Taal.

Ooit gaven Van Kooten en de Bie ons kicks voor niks: alledaagse dingen waar je humeur van opfrist. Zelf krijg ik een kick van onverwachte ixen. Soms lees je op een viaduct ineens iets gex. Ook dat zijn kix voor nix.

Download
Luister naar Lydia Rood

Mijn opa had een bux, of eigenlijk drie stux. Hij ging doordeweex vaak jagen met twee bevriende kox. Echte crex, in stoere jagersjex. Dan riep opa snaax ‘Tot strax!’ en ontsnapte flux. Dat had iets zwax. Mijn oma op haar crox was fix, eigenlijk een feex. Geen hex; ze was kerx.
Dat jagen van opa was niet veel zaax, hij was te lax. Zijn vrienden waren friex, ze sexten op z’n griex. En mijn opa, heel slinx en achterbax, was van de pisbaksex, al zei hij dat niet rechtstreex. Ze deden het wekelijx. Mijn oma hield zich haax. Zij vergreep zich aan cupkeex en snex en verloor zich in een liefdesromannetjesreex...

Wij gebruiken de X te weinig. We hebben hem van de Romeinen geërfd, maar we zouden er waarempel wel meer mee kunnen doen dan wiskunde bedrijven. Het enige woord waarin we de klank -ks- door een x hebben vervangen, is fax (van facsimile).

Dan is er nog het raadselachtige grax. Van Dale doet al decennia of het een heel gewoon woord is, met de betekenis: het residu dat achterblijft na de bereiding van walvistraan. Maar Van Dale geeft geen etymologische informatie, en andere woordenboeken kennen het niet, zelfs niet het grote WNT. Heeft iemand het zelf verzonnen?
Hulde!

Gerelateerde artikelen

NIEUWS BIJ DIT DOSSIER:

Meest gelezen in dit dossier:

Leesplankje

Hoe goed is jouw Nederlands? Doe de taaltest!

Kies bij iedere opgave het beste antwoord. Klik op 'verzend' en zie in één oogopslag hoe het...

'Nederland was 180 graden gedraaid toen ik terug kwam'

'Wat was het precies waarom ik me jarenlang niet meer thuis voelde in Nederland? Waarom kon ik mijn draai...
Taalexperts

Voorkom de vijf meestgemaakte taalfouten

Dit voorjaar verschijnt de nieuwe Schrijfwijzer van Jan Renkema. Het is een van de meestgebruikte...

De 'Heldere hemel' in de boekenweek

'Vriendschap en andere ongemakken' is het thema van de Boekenweek 2012, die dinsdagavond met het Boekenbal is...
omslagdetail boek (zonder de verdoofde zwaan)

'De verdovers' - Anna Enquist

Recensie – Beklemmende roman over het onvermogen een jeugdtrauma te verwerken. Geen enkel 'medicijn'...

Reacties en discussie

Nieuwe reactie inzenden

De inhoud van dit veld is privé en zal niet openbaar worden gemaakt.
  • Toegelaten HTML-tags: <a> <em> <strong> <cite> <code> <ul> <ol> <li> <dl> <dt> <dd> <p> <br>
  • Regels en paragrafen worden automatisch gesplitst.
  • Adressen van webpagina's en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.

Meer informatie over formaatmogelijkheden

VOLG DE WERELDOMROEP OP FACEBOOK

Aanbevolen video's

Toeristen laten Griekenland links liggen
De toeristen industrie in Griekenland heeft het zwaar. Buitenlandse...
Zwervers 'vogelvrij' in Suriname
Een tijdje waren ze het gesprek van de dag door brute moorden op hen, de...
Radio Nederland Wereldomroep © 1947-2012