Echt blij zal minister Donner er niet mee zijn geweest, maar hij vertrok geen spier. Met een simpel grafiekje haalde het CBS deze week de kabinetsplannen onderuit om de AOW-leeftijd te verhogen...
 

De groei van de welvaart hangt veel meer samen met de arbeidsproduktiviteit dan met het aantal jaren dat men werkt. De feiten spreken voor zich. Het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) heeft de groei van de arbeidsproductiviteit, de arbeidsduur en de economische groei per inwoner tegen elkaar afgezet voor de periode 1948 tot nu. Het resultaat is een grafiek die elke leek kan begrijpen.

De arbeidsproductiviteit en de economische groei zijn twee lijnen die door de jaren heen broederlijk naast elkaar, deels over elkaar, omhoog klimmen. Maar de arbeidsduur per inwoner is een bijna horizontale lijn die zich door de jaren heen triest op de bodem van de grafiek voortbeweegt.

Meer banen 

Simpel vertaald betekent het dat we met z'n allen wel meer banen hebben gekregen. Maar als gevolg van de kortere werkweek en de vele deeltijdbanen maken we nauwelijks meer uren dan 60 jaar geleden. Toch zijn we met z'n allen wel gigantisch veel rijker en welvarender geworden. Dat is dus vrijwel volledig te danken aan de toegenomen arbeidsproductiviteit.

Met andere woorden, niet het aantal uren of jaren dat we werken doet ertoe, maar wat we per uur presteren en produceren. En dat heeft weer alles te maken met automatisering, geavanceerde productietechnieken en een hoger of beter opleidingsniveau.

Het is een op zijn zachtst gezegd hinderlijke conclusie voor een kabinet dat de betaalbaarheid van de vergrijzing vooral wil oplossen door ons te laten doorwerken tot 67 in plaats van 65 jaar. Het kabinet wil in feite de arbeidsduur oprekken. Maar dat levert dus nauwelijks meer economische groei en dus ook amper meer inkomsten op.

Premies niet omhoog

Het kabinet zal er op zijn beurt ongetwijfeld op wijzen dat het groeiende leger 65-plussers twee jaar lang geen beroep doet op de AOW-pot. Die gaat dus langer mee zonder dat de premies voor de werkende bevolking omhoog hoeven. Geen speld tussen te krijgen.

Maar in een breder perspectief bezien blijft de vraag gerechtvaardigd of een overheid niet beter kan inzetten op innovatie en scholing, waardoor de arbeidsproductiviteit en dus de groei en dus ook de rijksinkomsten toenemen.

Onwillige werkgevers

Met die extra inkomsten het AOW-gat dichten werkt misschien wel veel efficiënter dan straks krampachtig een leger 65-plussers aan het werk houden met allerlei bureaucratische stimuleringsmaatregelen en subsidies om onwillige werkgevers over de streep te trekken.

Bovendien: als die 65-plussers niets te doen hebben, of 'recreëren' in modern Nederlands, dan geven ze veel meer geld uit. En is dat niet waar het uiteindelijk allemaal om draait in de economie?

Minister Donner van Sociale Zaken wilde de AOW-discussie nog even niet aan. "Vlak voor het begin van de dageraad oogt de nacht het donkerst", luidde zijn commentaar.

Meer interessante verhalen lezen? Abonneer je op de gratis WereldExpatNieuwsbrief