Het leek even schrikken voor de bewoners van Bonaire, St. Eustasius en Saba (de 'BES-eilanden'). Demissionair premier Balkenende zei voor de microfoon van de Nederlandse radiozender BNR Nieuwsradio dat de eilanden niet op bescherming van de NAVO hoeven te rekenen, mochten ze worden aangevallen. De drie eilanden worden in oktober bijzondere gemeentes van Nederland. 

De mededeling van Balkenende heeft echter een hoog 'open deur gehalte'. Het Caribisch gebied valt namelijk al sinds de oprichting van de NAVO in 1949 buiten de invloedssfeer van de Noord-Atlantische Verdragsorganisatie. In het verdrag wordt gesproken over de verdediging van de Verenigde Staten en Europa. Als zuidelijke grens van het verdragsgebied is de Kreeftskeerkring vastgelegd, die net ten zuiden van Florida loopt.
 
Falkland eilanden
Een concreet voorbeeld van het geografisch beperkte werkgebied van de NAVO is de oorlog om de Falkland-eilanden in 1982. Toen Argentijnse troepen de eilanden binnenvielen deed Londen geen beroep op de NAVO, wetende dat een verzoek om steun alleen om puur formele redenen zou worden afgewezen.
 
Nederland is en blijft verantwoordelijk voor de verdediging van het Koninkrijk, ook na de bestuurlijke hervorming van komend najaar. Curacao en St. Maarten worden dan zelfstandige landen binnen het koninkrijk, een positie die Aruba nu al heeft. De BES-eilanden worden gemeentes. Wel moeten er nog wat administratieve puntjes op de i worden gezet, maar dat is een zaak voor de nieuw te vormen regering, zo liet een woordvoerder in Den Haag aan de Wereldomroep weten.
 
Oefening
Stel dat een van de zelfstandige eilanden of een van de nieuwe gemeenten worden aangevallen. Dan zal Nederland hen militair te hulp schieten. De NAVO zal daarbij geen rol spelen. Maar een oefening in 2006 schetste een beeld van wat er in geval van gewapende agressie zou kunnen gebeuren.

In het scenario van de oefening 'Joint Caribbean Lion 2006' leidde Nederland een vierduizend man sterke internationale coalition of the willing, waaraan ondermeer de Verenigde Staten en Frankrijk meededen. In een mum van tijd werden eenheden van landmacht, marine en luchtmacht van de diverse deelnemende landen richting de Antillen gestuurd. Leopard-tanks denderden vanuit een amfibisch transportschip het strand op, F-16's scheerden door het luchtruim, onderzeeboten lagen op de loer voor vijandelijke schepen, enzovoorts. 

Chávez
Die oefening kwam toevallig kort nadat president Hugo Chávez van Venezuela weer eens dreigende taal richting de Antillen had geuit, maar Den Haag verzekerde destijds dat de oefening daar geen reactie op was. Dat moge waar zijn; het was wel een militair vlagvertoon van formaat, bedoeld om potentiële aggressors af te schrikken.