De H1N1 epidemie is achter de rug, de Vakantiebeurs ook, en mensen plannen hun zomervakantie alweer. Daarbij is een duidelijke trend waar te nemen: vaccinaties zijn uit.

In 2010 zullen vakantiegangers zichzelf minder vaak laten vaccineren, is de verwachting. De redenen: mensen gaan minder ver op vakantie en denken dan geen inenting nodig te hebben én ze zijn bang voor de bijwerkingen van een vaccinatie. Tegen beide redenen om niet te vaccineren valt heel wat in te brengen.

"Dat krijg ik niet"
Maar ook doorgewinterde expats reageren vaak niet goed op gezondheidsrisico’s en vaccinaties. Wat me opvalt: expats zeggen nogal gauw: 'Overdreven, dat krijg ik niet'. Of: 'ik ben nu al zó lang in het buitenland en ik heb nog nooit iets opgelopen, dus waarom nu wel…'

Natuurlijke weerstand
Deels is dat nog waar ook. Zo is van ongecompliceerde diarree (“travelers’ diarrhea”) bekend dat die vooral voorkomt bij vakantie- en zakenreizigers, maar niet bij expats. 'Dat komt doordat het onvoorzichtige reizigers zijn', wordt dan wel eens gezegd. Maar waarschijnlijk speelt het gaandeweg opbouwen van enige natuurlijke weerstand bij langdurig verblijf hierbij ook een rol.

Gevaarlijk fabeltje
Helaas geldt dat niet voor meer ernstige ziekten als bijvoorbeeld Malaria, Dengue, Gele koorts, Hepatitis A en B, Buiktyfus en Rabiës (hondsdolheid). Het idee, bijvoorbeeld, dat iemand die langdurig in malariagebied woont op termijn een volledige afweer tegen malaria zou opbouwen is echt een gevaarlijk fabeltje. Daarom hieronder alvast twee tips.
 

• Vaccinaties: tegen veel ernstige infectie- en tropenziekten bestaan effectieve vaccins die langdurig beschermen. Vergeet niet regelmatig (om de 2 tot 3 jaar) te laten controleren of ze nog geldig zijn. Gele koorts (Yellow fever) vaccinatie wordt door een aantal landen verplicht gesteld; zonder geldig vaccinatiebewijs komt u niet binnen.
   
• Malaria: in een malariagebied geldt: koorts is malaria, totdat het tegendeel is bewezen. Ga bij koorts altijd zo snel mogelijk naar een arts voor onderzoek en behandeling, want een niet tijdig herkende malaria tropica (Sub-Sahara Afrika, Amazone-gebied) kan snel dodelijk verlopen. Veel expats in malariagebieden zien af van het langdurig gebruik van profylactische tabletten, maar dan is het wel belangrijk op ieder signaal van een mogelijke malaria tijdig te reageren.

Reizen met kinderen
Reizen met kinderen is een verhaal apart. Ik zal hier in de toekomst wat uitgebreider op ingaan, maar alvast wat tips. De belangrijkste (extra) issues voor reizen met jonge kinderen zijn:
 

• Kindervaccinaties: overleg voor vertrek uit Nederland of bij tussentijds verblijf in Nederland met het Consultatiebureau of de GGD over het geven van de “kinderprikken” uit het Rijksvaccinatieprogramma. Vaak kunnen deze bij verblijf in het buitenland vervroegd worden gegeven.
   
• Diarree: Als een diarree langer dan een dag aanhoudt, schakel dan een arts in. Doe dat ook in alle gevallen van diarree die gepaard gaat met koorts en/of uitslag. Vooral de jongste kinderen drogen erg snel uit door diarree; het is belangrijk dat te voorkomen met behulp van een rehydratiepreparaat (ORS).
   
• Malaria: in malariagebieden geldt voor kinderen vaak een aangepast schema voor de malariatabletten (soort tablet en dosering afhankelijk van de leeftijd). Voor jonge kinderen geldt dat extra bescherming door ze te laten slapen onder een muskietennet is aanbevolen, vooral in gebieden met resistente malaria tropica (Sub-Sahara Afrika, Amazonegebied, delen van ZO Azië).
   
• Rabiës (hondsdolheid): het is bekend dat kleine kinderen die al kruipen of lopen een groter risico hebben om door dieren te worden gebeten. Bij verblijf in gebieden waar Rabiës voorkomt (vooral Afrika, Azië en delen van Zuid-Amerika) is het te overwegen om de kinderen vooraf te laten vaccineren tegen Rabiës. Dat laat overigens onverlet dat ná een krab of beet van een dier altijd direct medisch advies moet worden gezocht.
   
• Tuberculose: voor jonge kinderen die in gebieden gaan wonen met veel tuberculose geldt een advies tot vaccinatie. Voor oudere kinderen en volwassenen geldt dit niet. De reden is dat jonge kinderen sneller tuberculose en de complicaties daarvan ontwikkelen dan ouderen. Raadpleeg voor vertrek of bij tussentijds verblijf in Nederland de afdeling TBC-bestrijding van de GGD. In veel landen kan de vaccinatie (BCG) ook lokaal gegeven worden.

Algemeen advies: ga na aankomst kennismaken met een betrouwbare arts of clinic en laat u en de kinderen daar inschrijven. Uw werkgever of uw collega-expats op de bestemming weten doorgaans wel wat de beste alternatieven zijn. Ga na wat de beste opties voor (jonge) kinderen zijn.

Meer verhalen lezen voor en door Nederlanders in het buitenland? Neem een gratis abonnement op het WereldExpat Magazine