Nederland is nu al maanden in de greep van een aangekondigde anti-Koranfilm van parlementariër Geert Wilders. In het buitenland vraagt men zich inmiddels af: Wat is er eigenlijk aan de hand in Nederland? Waar komt die Geert Wilders ineens vandaan en wat vinden zijn landgenoten van hem? En als de regering zo bang is voor die film, waarom wordt die dan niet gewoon verboden? Staan ze er soms achter?

De Wereldomroep heeft een korte film gemaakt waarin zij een antwoord probeert te geven op zulke vragen. ‘About Fitna the Movie' gaat dieper in op aspecten van de Nederlandse samenleving zoals de vrijheid van meningsuiting, die in het buitenland soms voor verwarring zorgen. Ook probeert de film de figuur Wilders in perspectief te zetten. 

www.aboutfitnathemovie.com

Fitna
Want al weet nog niemand waar ‘Fitna' precies over zal gaan, Wilders heeft al wel gezegd dat hij ermee wil aantonen dat de Koran 'een fascistisch boek' is. In een ingezonden stuk in De Volkskrant benadrukt hij dat wat hem betreft de islam het probleem is, niet de moslims. Maar hij zegt ook dat ‘Fitna' bedoeld is als ‘laatste waarschuwing' aan het Westen, dat volgens hem op het punt staat om zonder slag of stoot zijn vrijheid op te geven.

Wat bezielt een man die dit soort uitspraken doet? Waar komt al die boosheid tegen de islam vandaan? Vaak ontbreekt begrip van de geschiedenis. Van het feit bijvoorbeeld dat door de komst van grote groepen migranten - onder wie veel moslims uit Marokko en Turkije - Nederland de laatste veertig jaar in snel tempo een multiculturele samenleving is geworden. En dat die snelle verandering de toch als tolerant bekend staande Nederlanders de nodige irritatie en onvrede heeft opgeleverd.

Assimileren
Vooral sinds de aanslagen van 11 September 2001, is de integratie van de moslimminderheid het meest emotioneel beladen politieke vraagstuk geworden dat Nederland kent. Geert Wilders vertegenwoordigt met zijn Partij voor de Vrijheid het meest extreme standpunt in deze kwestie.

Hij vindt dat de islamitische cultuur naar geweld neigt en in strijd is met Nederlandse democratische waarden en normen. Er mogen van hem geen moslims meer naar Nederland immigreren. De moslims die er zijn moeten van hem een deel van hun cultuur opgeven en in de Nederlandse cultuur assimileren.

Wilders heeft een relatief kleine aanhang onder de Nederlandse bevolking - zes procent van de kiezers stemde op hem bij de laatste verkiezingen. Dat leverde hem 9 van de 150 zetels in het parlement op, maar zijn provocerende uitspraken krijgen in de media enorm veel aandacht.

Vrijheid van meningsuiting
Het is duidelijk dat de Nederlandse regering zich behoorlijk zorgen maakt over de film van Wilders. Ze herinneren zich nog goed hoe twee jaar geleden de hele islamitische wereld op zijn kop stond na de publicatie van cartoons van de profeet Mohammed in Denemarken.

Minister Verhagen van Buitenlandse Zaken is al enige tijd de wereld duidelijk aan het maken dat de film van Wilders beslist niet het regeringsstandpunt vertegenwoordigt, maar dat de grondwettelijk verankerde vrijheid van meningsuiting Wilders wel het recht geeft om de film uit te brengen. Tenminste, tot het moment dat de rechter anders oordeelt.

Nederlanders zijn immers trots op hun democratische vrijheden, die er volgens hen voor zorgen dat zij hun geschillen met argumenten oplossen in plaats van elkaar te onderdrukken en in de haren te vliegen. Die trots kun je nog het beste samenvatten met de woorden die aan de Franse verlichtingsfilosoof Voltaire worden toegeschreven: "Wat u zegt verwerp ik, maar uw recht om het te zeggen zal ik tot mijn dood verdedigen!"

Aanklachten
Toch moet benadrukt worden dat de vrijheid van meningsuiting ook in Nederland niet absoluut is. Het is verboden om een ander te discrimineren vanwege zijn ras of geloof of om op te roepen tot geweld. Maar het is de rechter en niet de regering die moet bepalen of een film in strijd is met de wet. En dat kan pas als die film er is. Er zijn al tientallen aanklachten tegen Wilders ingediend wegens discriminatie en het aanzetten tot haat, die op het moment nog door het Openbaar Ministerie onderzocht worden. Ook de film van Wilders kan - als het Openbaar Ministerie daartoe besluit - aan de rechter worden voorgelegd.

Wilders heeft in Nederland enorm veel discussie losgemaakt. Al maanden kan je geen krant opslaan of je vindt een artikel over het parlementslid of over mensen die een mening hebben over hem. Veel Nederlanders zijn het grondig met hem oneens. Zij vinden dat hij de Nederlandse moslims belastert en hun integratie alleen maar moeilijker maakt door ze voortdurend van allerlei zaken te beschuldigen. Anderen zijn het niet met hem eens maar vinden het toch goed dat hij er is. Zijn provocerende uitspraken zouden volgens hen een discussie op gang moeten brengen tussen de autochtone Nederlanders en de moslims, waardoor ze hun onderlinge geschillen op kunnen lossen.

Fantoomfilm
Tot nu toe hebben de Nederlandse moslims zich nog niet in groten getale in het debat gemengd. Maar de 'fantoomfilm' van Wilders heeft moslimorganisaties wel aan het denken gezet over hoe zij zullen reageren als de film uitkomt. Het Landelijk Beraad Marokkanen heeft al aangegeven dat zij op de dag dat de film uitkomt de deuren van alle Marokkaanse moskeeën open zullen zetten. De houding van Nederlandse moslims kan je misschien nog het beste samenvatten met de woorden van LBM leider Mohammed Rabbae: "Als die film uitkomt moeten we ons waardig gedragen. Als we boos worden of zelfs geweld gebruiken dan doen we precies wat meneer Wilders van ons wil."

----------------------

De Wereldomroep heeft een korte film gemaakt naar aanleiding van de verwachte film ‘Fitna, the movie' van de Nederlandse parlementariër Geert Wilders. ‘Over Fitna, Nederland en Wilders' geeft antwoord op de vele vragen die hierover wereldwijd worden gesteld.

De film is bedoeld voor een internationaal publiek en wordt verspreid via internet, in het Engels, Arabisch en Indonesisch.
De film is  gepubliceerd op de website www.aboutfitnathemovie.com.

In de negen minuten durende film worstelt de hoofdpersoon met vragen over Geert Wilders en zijn motieven. Hoe belangrijk is vrijheid van meningsuiting voor Nederland? Wat is hierin de rol van de Nederlandse regering? Waarom grijpt die niet in? En hoe reageren moslims in Nederland op de film? Hij reist vanuit de Islamitische wereld naar Nederland en gaat op zoek naar antwoorden.

Aan het woord komen prof. Wasif Shadid (hoogleraar interculturele communicatie Universiteit van Leiden), programmamaker Ersin Kiris, Mohammed Rabbae (voorzitter van Landelijk Beraad Marokkanen en voormalig Groen Links-kamerlid) en Umar Mirza (hoofdredacteur www.wijblijvenhier.nl). Ook zijn eerder uitgezonden uitspraken te zien van premier Balkenende en Tweede-Kamerlid Wilders.

Waarnemend hoofdredacteur Wim Jansen licht het initiatief van de Wereldomroep toe: "Hoewel niemand de film nog heeft gezien, roepen Wilders' aankondiging en de discussie daarover in Nederland overal ter wereld vragen op. Als internationale omroep van Nederland kunnen wij bij uitstek de achtergronden rond deze discussie en de persoon Geert Wilders op een journalistieke manier uitleggen."