Dat de bevolking van Curaçao nog lang verdeeld zal blijven, daarover zijn ze het eens. Maar verder staan historici James Schrils en Gert Oostindie lijnrecht tegenover elkaar in hun analyse van de uitslag van het referendum, van de wijze waarop de onderhandelingen tot nu toe zijn gevoerd en hoe het nu verder moet.

Voor James Schrils is het, om te beginnen, al een weinig overtuigend ‘Si’ wat er uit het referendum kwam. “Sowieso is een derde deel van de bevolking niet gaan stemmen”, stelt de geschiedkundige vast. “Blijkbaar vond men het niet belangrijk genoeg. Als je eerlijk naar de cijfers kijkt: van de uitgebrachte stemmen zijn er 7.500 van Europese Nederlanders op Curaçao. Haal je dat aantal eraf, dan zijn er 33.000 mensen, afkomstig  van Curaçao, die ‘Ja’ stemmen: een minderheid dus.”

Een nogal tendentieuze analyse, vindt zijn collega Gert Oostindie. “Nederlanders die daar wonen hebben ook stemrecht. Van de autochtone Curaçaoënaars is een kleine meerderheid tegen, dat is inderdaad zorgwekkend. Maar was er een alternatief voor ‘Ja’? Heronderhandeling is onmogelijk, daar zou niets beters uit voortkomen. Grote vraag is nu: hoe gaat de eilandsregering duidelijk maken dat deze oplossing de beste is”, vraagt Oostindie zich af. Het zal volgens hem jaren duren voordat resultaten zichtbaar worden.

Maar Schrils constateert een gebrek aan politiek draagvlak voor de gemaakte afspraken, door de manier waarop die tot stand zijn gekomen. “De politiek, van zowel Curaçao, de Antillen als Nederland, heeft van begin af aan alles gedaan om dit mis te laten gaan. Nederland presteert het om met de Antillen te gaan onderhandelen terwijl men zelf geen poging heeft ondernomen om een visie duidelijk te maken, over wat voor koninkrijk Nederland zelf voor ogen heeft."

Dat was nou juist het grote probleem van de afgelopen decennia, meent Oostindie: een te duidelijke visie uit Den Haag werd vanuit Curaçao steevast beantwoord met een schreeuw om meer zelfbeschikking. Daarom stelde men zich meestal te afwachtend op. Nu er tegemoet is gekomen aan de wens van aparte eilanden binnen het koninkrijk stelt Nederland een terechte minimumeis, volgens Oostindie: “Wij nemen een substantieel deel van de schulden over  in ruil voor meer toezicht op de economie en de rechtsgang, om zeker te weten dat wat fout ging niet nogmaals fout gaat.”