Het Koninkrijk heeft zeker een toekomst, maar dan moeten alle landen wel de wil en de bereidheid hebben om eraan te werken. Dat schrijft minister Piet Hein Donner van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties in de notitie ‘De toekomst van het Koninkrijk’. De visie van het Nederlandse kabinet is afgelopen vrijdag naar de Eerste en Tweede Kamer gestuurd.

Volgens minister Donner is na de ontmanteling van de Nederlandse Antillen de tijd aangebroken om het verleden af te sluiten en met de toekomst te beginnen. De visie van het Nederlandse kabinet is geformuleerd aan de hand van een aantal vragen zoals: Zou de datum 10-10-'10 ook het begin van de toekomst van het Koninkrijk kunnen zijn? Hebben de landen van het Koninkrijk een gezamenlijke toekomst? En: wat willen we kortom met het Koninkrijk?

Onafhankelijkheid
Nederland heeft - als voormalig kolonisator - niet de keuze om uit het Koninkrijk te stappen. Dit in tegenstelling tot de autonome landen Aruba, Curaçao en Sint Maarten. Aruba is er al uit: onafhankelijk is geen optie. Het land presenteerde eerder al een toekomstvisie en stelde daarin deel te willen blijven uitmaken van het Koninkrijk. Aruba wil graag investeren in het Koninkrijk en ziet veel in strategische partnerschappen, die kunnen bijdragen aan het realiseren van de Arubaanse ambities.

De regeringen van Curaçao en Sint Maarten hebben vooralsnog geen visie op de toekomst van het Koninkrijk gepresenteerd omdat ze op dit moment prioriteit geven aan de opbouw van de nieuwe landen. Minister Donner verwacht ook van de nieuwe landen dat ze binnenkort een visie formuleren. 

Nederlandse belangen
Nederland is met de drie openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba ook een Caribisch land geworden. Het belang van het Koninkrijk voor Nederland is hierdoor verder toegenomen. De verwachting is dan ook dat de landen van het Koninkrijk dichter naar elkaar toe zullen groeien, omdat de noodzaak voor samenwerking in de nieuwe staatkundige structuur veel groter is dan voor 10-10-'10. De inwoners van de bijzondere gemeenten zijn immers voor veel voorzieningen aangewezen op Curaçao, Aruba en Sint Maarten.

Minister Donner spreekt in de toekomstvisie de hoop uit dat de verschillende landen gaan werken aan een positieve meerwaarde van het Koninkrijk. Alleen als er bereidheid en vertrouwen is om anders met elkaar om te gaan kan het Koninkrijk succesvol worden. Nederland wil voorkomen dat de regeringen van de autonome landen zich tegen hun wil gebonden zijn aan afspraken. Dit kan bereikt worden door samenwerking te zoeken waar daadwerkelijk de politieke wil aanwezig is.

Het is de overtuiging van de Nederlandse regering dat op die manier het positieve meer de bovenhand heeft en dat zo de onderlinge relaties verbeterd zullen worden. ‘Door steeds te zoeken naar het positieve zullen, als het aan de Nederlandse regering ligt, de relaties binnen het Koninkrijk op kortere termijn kunnen verbeteren en daardoor het behoud van het Koninkrijk meer duurzaam maken’, schrijft minister Donner in ‘De toekomst van het Koninkrijk’.